Beïnvloedt Zonnebrandcrème de Aanmaak van Vitamine D?

Waar moet je op letten met het kopen van zonnebrandcrème?

• Factor: De factor van je zonnebrandcrème is heel belangrijk. Met een te lage factor loop je het risico om te verbranden. Het is aan te raden om minimaal factor 30 te gebruiken. Verbrand jij snel? Kies dan voor een zonnebrand met factor 50.
• Gebruik: Waarvoor ga je de zonnebrandcrème gebruiken? Voor je gezicht, voor je lichaam of specifiek voor kinderen? Kies een zonnebrand die aansluit bij je behoeften, zo weet jij zeker dat jij het best beschermd bent.
• Substantie: Zonnebrand is te verkrijgen in verschillende substanties zoals olie, crème of lotion. Bedenk wat bij jouw huidtype past en wat jij fijn vindt smeren.
• Aanbrengen: Zonnebrand, flessen komen als een spray, spuitbus of knijpfles. Afhankelijk van het merk en type zonnebrand bepaalt dit het gebruiksgemak van de fles.
• Extra’s: Sommige zonnebrand merken bevatten bronzer, teint of extra hydratatie. Kies een zonnebrandcrème die aansluit bij jouw behoeften. Daarnaast kunnen sommige zonnebrandcrèmes slecht zijn voor het koraal. Zo heeft Hawaï een wet aangenomen welke alleen crèmes toelaat welke niet slecht zijn voor het koraal. Wij hebben hier op gelet.

De straling van de zon bestaat bijna geheel uit UVA-straling. Deze straling zorgt er niet voor dat je huid verbrand, maar het dringt wel heel diep door in je huid. De UVA-straling recht schade aan in je DNA en versnelt huidveroudering. 2 De UVB-straling is de variant die zorgt voor een verbrande huid als jij je niet goed beschermt met zonnebrandcrème. Daarnaast zorgt deze straling ook voor de aanmaak van vitamine D, en dat is goed voor je botten en tanden.

Hoe lang blijft zonnebrandcrème goed?

Gemiddeld is zonnebrand na het openen 12 maanden houdbaar. Na een jaar is de SPF dusdanig minder dat de crème niet meer goed beschermt. Koop daarom jaarlijks nieuwe zonnebrand zodat jij altijd goed beschermd bent.

Vitamine D-aanmaak, hoe werkt dat in de huid?

De aanmaak van vitamine D in de huid is een complex proces waarvoor zonlicht, of liever gezegd uv-B-straling voor nodig is. Onder invloed van licht met een specifieke golflengte van 290-315 nm wordt een vorm van cholesterol (7-dehydrocholesterol) in de huid omgezet in previtamine D3. Dit wordt vervolgens omgezet in vitamine D3. In de lever wordt die stof vervolgens weer omgevormd tot 25-hydroxyvitamine D3 (calcidiol). De laatste stap is de synthese van 1,25 (OH)D (calcitriol) in de nieren en andere organen.

Calcidiol (25 (OH)D) circuleert in het bloed en wordt gebruikt om het vitamine D-niveau van iemand te meten. Aangenomen wordt dat minimaal 80 nm/L in het bloed nodig is om optimaal te profiteren van de gezondheidsvoordelen van vitamine D.

Vitamine D halen we uit de zon

Hoe werkt de opname van vitamine D?

Er zijn hier verschillende onderzoeken naar gedaan. Zowel in het lab als in de praktijk [5] [6] . En wat blijkt? Zonnebrandcrème kan inderdaad de vitamine D-productie verminderen! Tegelijkertijd lijkt het er echter op dat in de praktijk de mate waarmee zonnebrandcrème de vitamine D-productie verlaagt klein te zijn. Het is hierbij belangrijk te vermelden dat deze onderzoeken zijn uitgevoerd bij mensen met een lichtere huid. Onderzoek bij mensen met een meer getinte huid kunnen dan ook andere uitkomsten geven [7] [8] [9] . Jammer, want de wetenschap en mensheid is juist gebaat bij meer inclusiviteit.

Het korte antwoord: zonnebrandcrème kan de aanmaak van vitamine D afremmen, maar dit effect lijkt klein te zijn. Moeten we ons daar zorgen over maken? Nee. En wel hierom: bij de onderzoeken waarbij blijkt dat zonnebrandcrème invloed heeft op de aanmaak van vitamine D gebruiken de deelnemers hun zonnebrand op de juiste manier. Dat wil zeggen de juiste hoeveelheid, de juiste zonbeschermingsfactor (SPF) en de juiste frequentie van aanbrengen. En dat doet het overgrote deel van ons nu juist níet. Vaak smeren we te weinig, niet vaak genoeg of met een te lage SPF. Hierdoor kunnen door het slechtere insmeren uv-b-stralen de huid op sommige plekken nog wel goed bereiken: op plekken waar de dekking niet voldoende is of waar de zonnebrandcrème volledig ontbreekt [10] .

Er is een andere mogelijke verklaring voor het in deze studie gevonden geringe vitamine-D-blokkerende effect van zonnebrandcrème. Het is goed mogelijk dat zonnebrandcrème de meeste uv-b-stralen blokkeert, maar niet allemaal. De kleine hoeveelheid uv-b-straling die wel langs de crème in de huid terechtkomt kan zo alsnog de aanmaak van vitamine D op gang brengen [10] .

Hoe werkt een herbeoordeling?

Uit de analyse van het SCCS bleek overigens dat er niet kon worden voldaan aan deze strenge veiligheidsmarges bij het scenario dat de spuitbus gecombineerd wordt met producten die ook octocryleen bevatten, in dit geval gezichtscrème, lichaamscrème en lippenstift. Alle andere combinaties van producten werden dus wel veilig bevonden.

Bij zonnebrandcrème wordt vaak onderscheid gemaakt tussen ‘minerale’ zonnefilters en ‘chemische’ zonnefilters. Minerale zonnebrandcrème bestaat uit zinkoxide of titaniumdioxide en chemische zonnebrandcrème kan in de EU uit een stuk of 35 verschillende ‘chemische’ zonnefilters bestaan. De meeste producten bevatten meerdere UV-filters, die bijvoorbeeld tegen UVA- en UVB-straling beschermen.

Het idee over minerale filters is dat ze ‘natuurlijk’ zijn en meer op de huid blijven liggen, waardoor ze beter zouden zijn voor de gezondheid. Maar minerale zonnebrandcrème is niet per se beter, zegt Woutersen. “ Alle UV-filters zijn door een onafhankelijk wetenschappelijk comité beoordeeld op hun veiligheid voordat ze worden goedgekeurd in de EU. Dus eigenlijk is er geen verschil in veiligheid. Die hebben allemaal dezelfde beoordeling gehad. Als je je er fijn bij voelt, kun je het doen, maar het is niet beter.”

De Haas: “Minerale zonnebrandcrème geeft vaak een wit laagje op je gezicht, dat is prima, maar dat vindt niet iedereen leuk. Ik zeg altijd: kies iets wat je prettig vindt smeren, zodat je het ook gebruikt.”

Meer weten over zonnebrandcrème? Bekijk de aflevering van Pointer Checkt hier:

Je hebt weinig zonlicht nodig voor vitamine D

Maar hoe zit dat dan in de winter? Dan is de zonnekracht toch lager? En je hoort altijd verhalen dat mensen in de winter een tekort aan vitamine D hebben. 'Dat klopt, maar daar maak ik me niet zo'n zorgen over', aldus Nijsten. 'Een derde van de Nederlanders heeft in de winter een tekort aan vitamine D, dat komt neer op meer dan vijf miljoen mensen. Maar als dat tekort echt zo'n groot probleem was, dan zouden iedere winter miljoenen mensen grote gezondheidsproblemen moeten hebben. En dat is gewoon niet zo. Misschien is er eerder iets mis met de definitie van 'tekort'.'

Daarnaast zijn de gezondheidsclaims die aan vitamine D worden toegeschreven overtrokken, of in ieder geval onbewezen, meent Nijsten. 'Het is bijna een soort wondervitamine. In heel veel onderzoeken lijkt het tegen van alles te beschermen. Van kanker tot hart- en vaatziekten.' Dat klinkt overtuigend, maar dat is het eigenlijk niet. 'Als een middel voor álles goed is, moet je je achter je oren gaan krabben. Als je de effecten van vitamine D op de gezondheid test in een gerandomiseerde studie, vallen die tegen', aldus Nijsten. Het enige dat echt buiten kijf staat, is dat de vitamine onmisbaar is voor je botten en je zicht. 'De rest van de claims is niet zo hard bewezen.'