Richtlijnen voor de Behandeling van Constitutioneel Eczeem - Inzicht en Aanpak

Constitutioneel eczeem - Dupilumab: eerste resultaten vanuit het BioDay-register (2019-04)

Dupilumab is het eerst monoclonale antilichaam dat sinds januari 2018 op de markt is voor de behandeling van volwassen patiënten met matig tot ernstig constitutioneel eczeem (CE). De resultaten van klinische trials zijn zeer positief, maar gegevens over effectiviteit en bijwerkingen in de dagelijkse praktijk ontbreken nog. BioDay is een prospectief multicenter register gericht op nieuwe behandelingen voor patiënten met CE en atopische comorbiditeit. Er zijn inmiddels ruim 300 patiënten opgenomen in dit register. De 16-wekendata van 138 patiënten zijn geanalyseerd.

Dupilumab is een volledig humaan, monoclonaal antilichaam gericht tegen de interleukine-4-receptor alfa-subunit, die de signaaltransductie van zowel interleukine-4 (IL-4) en interleu- kine-13 (IL-13) blokkeert. Deze Th2-cytokines spelen een belangrijke rol in de pathogenese van diverse allergische aandoeningen, zoals CE en astma. Dupilumab is de eerste biologic die geregistreerd is voor de behandeling van patiënten met matig tot ernstig CE. De effectiviteit en veiligheid van dupilumab (± lokale corticosteroïden) bij patiënten met matig tot ernstig CE werd aangetoond in 16 en 52 weken durende fase 3-klinische studies. [1-3] Dupilumab liet een gunstig veiligheidsprofiel zien in deze studies, echter werden hogere aantallen patiënten met een conjunctivitis als adverse event (5-28%) gerapporteerd in de met dupilumab behandelde groepen ten opzichte van de placebogroepen. Op dit moment zijn er weinig data beschikbaar met betrekking tot de effectiviteit en veiligheid van dupilumabbehandeling in de dagelijkse praktijk. In deze studie hebben we de klinische effectiviteit en veiligheid in de dagelijkse praktijk geëvalueerd van 16 weken behandeling met dupilumab bij patiënten met matig tot ernstig CE.

Bij toepassing van corticosteroïdcrèmes / zalven van klasse 2 en 3 bij CE voldoet doorgaans een 1dd. applicatie. Bij het begin van de behandeling of bij behandeling van een exacerbatie kan de arts beslissen tijdelijk 2dd. applicatie te adviseren.

Hydrocortison acetaat in 2,5% concentratie in een zalf wordt in Nederland niet toegepast.

Er is veel onduidelijkheid over de frequentie van applicatie van corticosteroïd-crèmes / -zalven bij inflammatoire dermatosen. Gezien deze onduidelijkheid werd gezocht naar onderzoek waarbij verschillende doseringsschemata waren vergeleken. Met name of er verschillen in effectiviteit zijn tussen 1dd. en 2dd. smeren en of er verschil is tussen iedere dag smeren en slechts enkele dagen van de week smeren (al of niet in pulse), werd bekeken.

Implementatie

In de verschillende fasen van de ontwikkeling van het richtlijn is rekening gehouden met de implementatie van het richtlijn(modules) en de praktische uitvoerbaarheid van de aanbevelingen. Daarbij is uitdrukkelijk gelet op factoren die de invoering van de richtlijn in de praktijk kunnen bevorderen of belemmeren. De richtlijn wordt via het internet verspreid onder alle relevante beroepsgroepen en ziekenhuizen en er zal in verschillende specifieke vaktijdschriften aandacht worden besteed aan deze richtlijn. Tevens zal een samenvatting worden gemaakt.

Het implementatieplan is te vinden in de bijlagen. Daarnaast is er een ‘kwalitatieve raming van mogelijke substantiële financiële gevolgen’ van de aanbevelingen uitgewerkt zoals beschreven onder Inbreng patiëntenperspectief.