Behandeling van plotselinge jeukende huiduitslag - Tips en Advies

Diagnose en onderzoek

Bij ernstige klachten of langdurige klachten (langer dan 6 weken) kan de arts bloedonderzoek doen om een infectie als mogelijke oorzaak op te sporen. Als er aanwijzingen zijn voor een bepaalde oorzaak, kan worden overwogen hier gericht onderzoek naar te doen. Maar ondanks uitgebreid onderzoek wordt voor de urticaria vaak geen oorzaak gevonden.

Bij de verdenking van een fysische oorzaak van de klachten kan een zogenoemde ‘provocatietest’ worden uitgevoerd. Zo worden de klachten bij koude-urticaria veroorzaakt door kou. Of er inderdaad sprake is van koude urticaria, kan worden aangetoond met een test met ijsblokjes. De huid wordt dan plaatselijk afgekoeld om zo een lokale reactie op te wekken (te provoceren). Hiervoor wordt een plastic zak of metalen bak met een paar ijsblokjes gedurende 4 minuten op de onderarm gelegd. Na 10 minuten wordt gekeken of er een huidreactie is opgetreden.

Huisarts raadplegen

• Waar heb je last van jeuk?
• Hoe lang heb je last van jeuk?
• Hoe lang houdt de jeuk aan?
• Zijn er factoren die de jeuk triggeren?
• Heb je last van andere klachten?

Er zijn een aantal zelfzorgmaatregelen die kunnen helpen bij jeukende enkels:

• vermijd uitlokkende factoren
• voldoende (water) drinken
• breng crèmes of gels aan die de huid verkoelen
• breng anti-jeuk crème aan
• breng een koel, nat kompres aan
• stress verminderen

Afhankelijk van de onderliggende oorzaak van de jeuk, kan de arts de volgende behandelingen inzetten:

• antihistaminica of corticosteroïden bij allergische reacties
• antischimmelcrèmes voor schimmelinfecties
• antibacteriële crèmes of zalven voor bacteriële infecties
• corticosteroïden voor niet-infectieuze ontsteking
• anti-jeukcrèmes voor algemene jeuk

Oorzaken van jeukende enkels

Er zijn verschillende onderliggende oorzaken van jeukende enkels. Deze variëren in ernst van eenvoudige allergische reacties tot veel ernstiger problemen, waarbij een medische behandeling vereist is.

Enkele van de meest voorkomende oorzaken van jeukende enkels zijn:

Droge huid

Bepaalde producten of klimatologische omstandigheden kunnen ervoor zorgen dat de huid rond de enkels uitdroogt, waardoor de kans op irritatie en jeuk groter wordt. Een droge huid kan ook wijzen op een onderliggende aandoening. Een droge huid is bijvoorbeeld een symptoom van zowel eczeem als psoriasis.

In winter is de huid vaak droger. In dit seizoen is de luchtvochtigheid zowel binnen als buiten lager. Je huid droogt daardoor sneller uit, het gaat schilferen en jeuken. Het vette beschermlaagje van je huid (talg) slinkt, waardoor je sneller vocht verliest en uitdroogt. Vooral je gezicht en je handen (schrale en droge handen), maar ook je enkels kunnen de pineut zijn. Krabben biedt tijdelijke verlichting, maar door veel te krabben gaat je huid kapot. De klachten verergeren en de jeuk neemt toe. Jeuk-krabben-jeuk: dit is een moeilijk te doorbreken vicieuze cirkel.

Zonnebrand

Aloë vera crèmes kunnen het genezingsproces helpen. Bescherming tegen de zon, door kleding of zonnebrandcrème, kan voorkomen dat de huid verbrandt.

Leverproblemen

Leverproblemen kunnen leiden tot jeukende enkels. Wanneer je lever ziek of beschadigd is, geeft het een stof genaamd bilirubine af in het bloed. Verhoogde niveaus van bilirubine kunnen jeukende enkels veroorzaken, hoewel het verband nog niet helemaal duidelijk is.

Andere symptomen van leverschade kunnen zijn:

• geen honger hebben
• donkere urine
• bleke ontlasting
• geelzucht
• buikpijn of buikzwelling (ascites)
• misselijkheid en overgeven
• verhoogde kans op blauwe plekken
• chronische vermoeidheid

Notalgia paresthetica

Soms extreme jeuk op één specifieke plek op de rug, meestal iets opzij van de ruggengraat in de buurt van een van de schouderbladen. Met de huid is niets aan de hand, maar de zenuwen die de jeuksignalen van de huid doorgeleiden naar het ruggemerg maken een bochtje tussen de rugspieren en worden daar dan halverwege het zenuwbaantraject geprikkeld. Zo ontstaat er een ‘vals’ jeuksignaal waardoor het lijkt alsof die specifieke huidplek sterk jeukt. Meer over notalgia…

Sterke jeuk aan de strekzijde van een of beide armen. Ook bij deze aandoening spelen de huidzenuwtjes een hoofdrol. De oorzaak is niet geheel duidelijk. Vermoed wordt dat zonschade een rol speelt, maar brachioradiale jeuk wordt relatief vaak gezien bij mensen met nekhernia’s.