De belangrijkste mutagene oorzaak van huidkanker

Gerelateerde artikelen

Huid op verschillende lichaamsdelen – de structuur van de huid verschilt per lichaamsdeel.

Leestijd: 11 min

De huid op verschillende leeftijden – hoe de structuur en het uiterlijk van de huid veranderen in de loop van de jaren.

Hoe herken je jouw huidtype?

Wat is zonlicht?

Zonlicht bestaat uit een spectrum van stralen van verschillende golflengtes. Zichtbaar licht heeft een golflengte van 400-700 nm, terwijl onzichtbaar ultraviolet (UV) licht een kortere golflengte heeft (280-400 nm) en onzichtbaar infrarood licht een langere golflengte (700 nm-1 mm) heeft. De langere golflengtes, zoals zichtbaar en infrarood licht, kunnen dieper in de huid doordringen, maar toch is de kans kleiner dat zij schade aanrichten.

UV-licht met een korte golflengte dat inwerkt op de huidcellen genereert zeer reactieve vrije radicalen.

Deze overmatige vrije radicalen (zuurstofmoleculen) beschadigen de cellen. Hoe meer schade zij aanrichten, des te groter de kans op het ontstaan van rimpels, chronische ziekten en andere ziekten, inclusief huidkanker.

Oxidatieve belasting wordt veroorzaakt door de onbalans tussen de aanmaak van vrije radicalen en het vermogen van het lichaam om deze met antioxidanten te neutraliseren. Omdat UVA- en UVB-licht een korte golflengte heeft, kan dit alleen doordringen in de hoornlaag (stratum corneum), opperhuid (epidermis) en lederhuid (dermis) (de bovenste huidlagen) en niet in de onderhuid (de onderste huidlaag), maar kan het wel verschillende problemen in deze weefsels veroorzaken.

Meer informatie over de structuur van de huid.

UV-licht bestaat in drie vormen: ultraviolet A (UVA), ultraviolet B (UVB) en ultraviolet C (UVC):

• UVB levert de energie die jouw huid nodig heeft om vitamine D aan te maken, maar is ook verantwoordelijk voor zonnebrand en directe schade aan het DNA.
• UVA levert ook een bijdrage aan huidbeschadiging, in het bijzonder vroegtijdige veroudering.
• UVC wordt geblokkeerd door de atmosfeer van de aarde en kan de huid dus niet bereiken.

De hoeveelheid UV-licht waarmee de huid in aanraking komt, hangt af van veel factoren, zoals het tijdstip van de dag, het seizoen, de hoogte en de geografische locatie. Tijdens perioden van intensieve UV-straling, bijvoorbeeld op het midden van een warme zomerdag, wordt aangeraden om beschermende kleding te dragen en een zonnebrandmiddel te gebruiken als u naar buiten gaat.

Na de behandeling

Follow-up na het einde van de behandeling

Na de behandeling is het belangrijk dat je gezondheidstoestand wordt opgevolgd. Je krijgt een persoonlijk schema van consultaties en aanvullende onderzoeken (bloedonderzoek, beeldvorming…). Die gebeuren in het begin op regelmatige basis, maar vervolgens geleidelijk minder frequent. Als er tussen twee controles nieuwe aandoeningen of symptomen optreden, is het belangrijk zo snel mogelijk je arts op de hoogte te brengen.

Ondanks alle uitgevoerde onderzoeken zijn regelmatige controleonderzoeken noodzakelijk omdat het mogelijk is dat sommige kankercellen hebben overleefd en eventueel andere organen zijn binnengedrongen. Het risico op uitzaaiingen is des te groter naarmate het melanoom op het moment van diagnose omvangrijker is. Het doel van de controleonderzoeken is snel een eventueel herval te kunnen ontdekken en te behandelen.

Tijdens de onderzoeken controleert de arts of de omliggende lymfeklieren bij de tumor niet in volume zijn toegenomen. Als dat het geval is, is een nieuwe behandeling nodig om nog meer metastases te voorkomen.

Bij het controleonderzoek worden ook het litteken en het gebied tussen het litteken en de omliggende lymfeklieren onderzocht. Zo kunnen eventuele metastasen worden gedetecteerd.

Genezing of remissie?

Remissie betekent een vermindering of volledige verdwijning van tekenen die wijzen op de aanwezigheid van kanker. Als alle symptomen zijn verdwenen, is er sprake van volledige remissie. Dat betekent niet noodzakelijk dat de aandoening volledig en permanent voorbij is. Mogelijk hebben sommige kankercellen het overleefd en zijn ze te klein om te worden gedetecteerd. Maar ze kunnen wel het begin zijn van een toekomstige herval. Pas als er nog een extra periode is overbrugd, waarbij medische onderzoeken geen enkele afwijking of kankercel meer kunnen detecteren, is er sprake van genezing. De duur van deze periode hangt af van het kankertype.

Attention

Raadpleeg bij ernstige gevallen van zonnebrand onmiddellijk een arts. Ga ook naar een arts als u zonnebrand hebt opgelopen en u zich zwak voelt, uitgedroogd bent of ernstige blaarvorming hebt. Zeker wanneer een jong kind of baby zonnebrand heeft opgelopen.

Huidbeschadiging door zon

Polymorfe lichteruptie (PLE) is de meest voorkomende vorm van een huidreactie (veroorzaakt door de zon) en wordt gediagnosticeerd bij ongeveer 90% van alle patiënten met huidreacties (veroorzaakt door de zon). Het komt voor bij circa 20% van de mensen in West-Europa en de Verenigde Staten. Huidreacties (veroorzaakt door de zon) worden veroorzaakt door oxidatieve belasting door vrije radicalen die worden gevormd onder invloed van UVA- en, in mindere mate, UVB-straling.

Acne aestivalis (Mallorca-acne) ontstaat door de combinatie van UV-straling en bepaalde ingrediënten in plaatselijk aangebrachte cosmetische producten of zonnebeschermingspoducten, zoals emulgatoren, die irritatie en ontsteking van de talgfollikels veroorzaken. Acne aestivalis treft ongeveer 1-2% van de bevolking, waarbij vrouwen van jonge tot middelbare leeftijd (25-40 jaar) het meest frequent worden getroffen. De symptomen hiervan lijken veel op die van PLE en het is vaak moeilijk deze twee aandoeningen van elkaar te onderscheiden.

Door geneesmiddelen veroorzaakte lichtgevoeligheid

Attention

Regelmatige huidcontrole is vereist. Elke verandering van de huid moet onmiddellijk aan een arts worden gemeld

Basaalcelcarcinomen zien eruit als kleine, langzaam groeiende, glanzende, roze of rode bulten. Als deze niet worden behandeld, krijgen ze een korst, gaan ze bloeden of ontwikkelen ze zich tot een zweer. Ze bevinden zich meestal op het gezicht, de hoofdhuid, oren, handen, schouders en rug. Squameuze celcarcinomen zijn doorgaans roze bulten. Ze kunnen aan de oppervlakte een harde of schilferige huid hebben en komen het meest voor op het gezicht, de nek, lippen, oren, handen, schouders, armen en benen. Ze kunnen gemakkelijk gaan bloeden en zich tot een zweer ontwikkelen.

Melanomen vormen de ernstigste vorm van kanker. Het eerste teken is vaak het verschijnen van een nieuwe moedervlek of een verandering in het uiterlijk van een bestaande moedervlek. Melanomen hebben vaak een onregelmatige vorm met meerdere kleurtinten en zijn vaak groter dan 6 mm. Zij kunnen zich overal op het lichaam voordoen, maar komen het meest frequent voor op de rug, de benen, de armen en het gezicht.