Eczeem aan Handen en Voeten - Oorzaken, Symptomen en Behandelingsopties

Hoe voorkom ik dyshidrotisch handeczeem?

Zoals u heeft gelezen wordt bij 80% van de patiënten met dyshidrotisch eczeem nooit een oorzaak aangetroffen. Dit betekent echter niet dat we helemaal niets kunnen doen om een nieuwe ‘aanval’ te voorkomen.
Het is bij het voorkomen van handeczeem van groot belang dat de huid van de handen in een goede conditie verkeert. Het regelmatig ‘invetten’ van de handen om uitdroging te voorkomen en het beschermen van de handen tegen irriterende stoffen d.m.v. handschoenen, is erg belangrijk. Overleg met uw huisarts, dermatoloog en/of bedrijfsarts welke maatregelen u kunt treffen in de woon- en werkomgeving om de kans op het voortdurend terugkeren van dyshidrotisch handeczeem te verkleinen.

handige links

Literatuur
Veien NK: Acute and recurrent vesicular hand dermatitis. Dermatol Clin. 2009 Jul,27(3):337-53

Auteur: Dr R.L. van Leeuwen, dermatoloog, Alrijne Ziekenhuis Leiden

Laatste update: 4 juli 2020

Algemene adviezen

Als je last hebt van eczeem, is het zaak om je voedingspatroon en/of levensstijl enigszins aan te passen. Naast de natuurlijke behandelingen waar ik later op terug kom, zijn er in ieder geval een paar algemene adviezen:

• Douchen is prima, maar beslist niet té warm en niet té vaak. Een warme douche droogt namelijk je huid uit, iets wat beslist niet goed is voor je eczeem.
• Probeer uit te zoeken welke stoffen je eczeem triggeren voor een uitbraak.
• Heb jij veel stress in je leven? Eczeem reageert heel sterk op stress, omdat deze het immuunsysteem uitschakelt zodat de eczeem de vrije hand heeft.
• Probeer je weerstand, je immuunsysteem, sterker te maken.
• Gebruik huidverzorgingsproducten die vrij van parfum zijn, hypoallergeen zijn en lekker vet zijn.

Hoe ontstaat voetschimmel?

Schimmels zijn overal. Ze zitten bij iedereen op het lichaam. Dit is meestal niet erg. Op uw huid zit een vetlaagje dat u beschermt en zorgt dat u geen klachten krijgt.

Soms werkt die bescherming minder goed. Bijvoorbeeld als het vetlaagje van uw huid eraf gaat. De schimmel komt dan uw huid binnen en kan daar groeien. U krijgt dan plekken tussen uw tenen of op uw voeten.

In deze situaties krijgt u sneller last van schimmels:

• als u vaak lang doucht of in bad gaat
• als u veel zeep en shampoo gebruikt
• als u een huidziekte heeft
• als u diabetes (suikerziekte) heeft
• als uw afweer minder is (door bijvoorbeeld chemokuren)

De schimmel zit in schilfers van de huid. De schilfers laten los van de huid en komen op bijvoorbeeld de vloeren van zwembaden, doucheruimtes en sportruimtes. Als u deze schilfers op uw huid krijgt, kunt u voetschimmel krijgen.

Medicijnen bij voetschimmel

Meestal kunt u voetschimmel goed zelf behandelen. Zo gaat u ook tegen dat u de schimmel doorgeeft aan anderen.

Crème tegen schimmel

U kunt voetschimmel behandelen met een crème met een middel tegen schimmel. Zoals terbinafine op de huid , miconazol op de huid of clotrimazol op de huid . U kunt dit zonder recept kopen bij de drogist of apotheek.

Terbinafine-crème hoeft u minder vaak en minder lang te smeren dan de andere crèmes. Ze werken even goed.

• Smeer terbinafine-crème 1 keer per dag, doe dit 1 tot 2 weken lang. Smeer niet langer dan 2 weken.
• Smeer andere crèmes 2 keer per dag. Als de plekjes weg zijn, smeer dan nog 1 week door.
• Smeer de crème op de plekken en 2 centimeter rondom de plekken. De schimmel zit vaak ook al in de huid rond de plekken.
• Smeer dun, zodat de crème na het smeren niet meer te zien is. Een dikke laag kan de huid irriteren.

Miconazol kan de werking van sommige bloedverdunners veranderen. Gebruikt u bloedverdunners? Vraag uw huisarts of u dan crème met miconazol wel mag gebruiken.

Pillen tegen schimmel

Als u voetschimmel heeft aan de zijkant of onderkant van uw voet, zit de schimmel meestal diep in de huid. Dan werkt crème tegen schimmel vaak niet goed genoeg.

Uw huisarts kan u dan een recept geven. Meestal krijgt u dan terbinafine tabletten (pillen). U slikt elke dag 1 pil, doe dit 2 weken lang. Maak alle pillen op. Stop niet eerder, ook niet als uw klachten al weg zijn.

Pillen tegen schimmels zijn sterke medicijnen. Dit is belangrijk om te weten:

• U mag ze niet nemen als u zwanger bent of zwanger wilt worden. Of als u borstvoeding geeft.
• De pillen kunnen het effect van andere medicijnen veranderen. Bijvoorbeeld van bloedverdunners en sommige medicijnen tegen depressie, hoog cholesterol of hartziektes.
  Gebruikt u een van deze medicijnen, bespreek dit dan met uw huisarts.
• U kunt last krijgen van misselijkheid, overgeven of diarree. Dit kunnen bijwerkingen van de pillen zijn. Deze klachten gaan meestal na een paar dagen weg, dan bent u aan het medicijn gewend.
  Als de klachten blijven, bespreek met uw huisarts of u moet stoppen met de pillen.
• De pillen geven een kleine kans op problemen met uw lever, zoals geelzucht. Uw huid en oogwit worden dan geel. U kunt ook jeuk krijgen. Uw plas kan bruin worden (zoals thee). En uw poep kan lichtgrijs worden.
  Bel dan uw huisarts. Meestal moet u dan stoppen met de pillen.

Hoe wordt blaasjeseczeem behandeld ?

De behandeling is vaak moeizaam. De keuze van behandeling hangt af van de klinische vorm (acuut of chronisch) , de uitgebreidheid en de aanwezigheid van eventuele uitlokkende factoren.

LOKALE MIDDELEN
De eerste keus behandeling zijn sterk werkende lokale corticosteroïden. In het begin dienen deze middelen iedere dag dun te worden aangebracht. Wanneer de huid goed reageert, kan de frequentie van smeren worden afgebouwd tot 3 of 4 keer per week en daarna slechts zonodig. De chronische vormen reageren vaak beter indien het corticosteroïd onder occlusie wordt aangebracht. Hierbij wordt eerst de zalf aangebracht, daaroverheen plakt men een speciaal doorzichtig wondverband dat 3 tot 5 dagen mag blijven zitten. Zonodig wordt deze procedure herhaald totdat de afwijkingen zijn verbeterd. Soms worden er hoornoplossende middelen toegevoegd, zoals salicylzuur.

LOKALE LICHTTHERAPIE
Bij patiënten die niet reageren op zalven alleen kan lokale lichttherapie worden gegeven. Hierbij hoeven alleen de handen en / of voeten te worden belicht, en dus niet het gehele lichaam. Gebruikelijke vormen van lokale lichttherapie zijn smalspectrum UVB, psoraleen plus UVA en de Excimer lamp/ laser. De werkzaamheid tussen de verschillende lichtsoorten is waarschijnlijk gelijk, maar gedegen vergelijkende studies zin niet uitgevoerd.

ANTI-ZWEET APPARATUUR
Mensen met een blaasjeseczeem aan de handen en voeten die tevens last hebben van overmatig zweten kunnen ook baat hebben bij een behandeling die ook het zweten aanpakt. Wanneer het zweten vermindert blijkt ook het eczeem te verminderen.. Iontoforese is het sturen van een zwakke elektrische stroom door een waterbad (dit wordt ook een elektrogalvanisch bad genoemd>. Het gebied dat hevig transpireert wordt in het water ondergedompeld en elektrisch geladen deeltjes (ionen) remmen de activiteit van de zweetklieren. Dit effect houdt 3-4 dagen aan maar blijft langer na herhaaldelijk gebruik. Indien deze behandeling niet helpt kunnen de zenuwen die de zweetproductie reguleren worden doorgesneden. Hiervoor wordt u doorverwezen naar een chirurg.