Hoe verzorg je eczeem - Effectieve tips voor huidverzorging

Wat is de oorzaak van eczeem?

Wie eczeem krijgt, heeft daar vaak al een aangeboren aanleg voor. Het begint meestal in de kinderjaren. Soms verdwijnt het voor of rond de puberteit, maar dat hoeft niet. De eerste verschijnselen kunnen zich ook juist pas openbaren op volwassen leeftijd. Over het algemeen is constitutioneel eczeem de soort eczeem waar je als kind al klachten ervaart.

Eczeem komt voornamelijk voor op de volgende plekken:

• het gezicht, bijvoorbeeld rondom de ogen en de mond
• de nek
• de knieholten
• de binnenkant van de ellebogen
• de handen

Hoe wordt eczeem op het gezicht veroorzaakt?

Eczeem komt ook voor op het gezicht en kan plotseling opduiken. Het uit zich dan met name rond de ogen of mond. Maar eczeem kan ook achter de oren of in de hals optreden. De voornaamste oorzaken van eczeem in het gezicht zijn: een (zeer) droge huid, erfelijke aanleg en hormonale veranderingen. Maar ook temperatuurverschillen, stress of een allergische reactie op, bijvoorbeeld, cosmetica kunnen een oorzaak zijn.

Omgaan met eczeem: wat is het en wat doe ik eraan?

We kennen eczeem als een huidziekte waarbij de huid ontsteekt. Het afweersysteem van het lichaam reageert overactief.

Er bestaan twee grote groepen eczeem:

• Acute eczeem: eerst zie je roodheid, zwelling, krabeffecten en blaasjes met vocht. Hierna drogen de blaasjes uit tot korstjes. De huid zal gaan schilferen en de roodheid neemt af.
• Chronisch eczeem: bij deze soort zal de roodheid geleidelijk aan afnemen, maar zal de huid meer gaan schilferen en dikker worden. De blaasjes drogen niet uit. De huidlijnen worden grover dan normaal (lichenificatie). In de grove huid kunnen nu kloven ontstaan die heel pijnlijk zijn.

Binnen deze groepen bestaan er nog verschillende soorten eczeem. U leest hier verder meer over.

Gaat het over?

Dirven-Meijer, P., & Groot, A. de. (2011). Leven met eczeem. Houten: Bohn Stafleu van Loghum.

Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie. (2019). Richtlijn Constitutioneel Eczeem. Geraadpleegd op 7 februari 2022, van https://nvdv.nl/professionals/richtlijnen-en-onderzoek/richtlijnen/richtlijn-constitutioneel-eczeem

Simpson, E.L., Chalmers, J.R., Hanifin, J.M., Thomas, K.S., Cork, M.J., McLean, W.H.I., et al., (2014). Emollient enhancement of the skin barrier from birth offers effective atopic dermatitis prevention. Journal of Allergy and Clinical Immunology, 134(4), 818-823.

9 tips van je dermatoloog bij acne

Acne komt vooral voor tijdens de puberteit, maar helaas kun je er ook op oudere leeftijd last van hebben. 9 tips bij puistjes.

9 redenen om Drs Leenarts-zonnebrand te gebruiken

Er zijn zo veel zonnebrandproducten beschikbaar dat het maar lastig kiezen is. Mijn advies? Kies een zonnebrandcrème die je prettig vindt in gebruik, want alleen dan smeer je vaak genoeg. Ik geef 9 redenen om Drs Leenarts Suncare te gebruiken.

Nog wat extra tips

Douche niet te lang & niet te heet
Langdurig in bad gaan en heet douchen is niet zo slim als je last hebt van eczeem. Het beste is om de huid zo min mogelijk te wassen. Water kan de huid namelijk verder uitdrogen waardoor bacteriën (nog) meer problemen kunnen veroorzaken.

Gebruik een milde reiniger- en beperk het gebruik tot zo min mogelijk
Was de huid kort met een milde reiniger, maar niet met een zeep en gebruik lauw warm water. Smeer direct (binnen 3 minuten)na het douchen of badderen je huid in met crème en bij voorkeur als je huid nog wat vochtig is.

Parfumvrije wasmiddel en wasverzachter
Uit onderzoek kwam naar voren dat achtergebleven wasstoffen in kleding de huid verder kunnen irriteren/uitdrogen. Hoewel wasmiddelen niet vaak een echte allergie veroorzaken, adviseer ik toch parfumvrij wasmiddel en wasverzachter te gebruiken om de huid zo min mogelijk te irriteren.

Gebruik zo min mogelijk, en dus het liefst parfumvrij, wasmiddel, doe niet al te veel was in de trommel en gebruik een uitgebreid spoelprogramma. Je kleding wassen met een ongeparfumeerde wasverzachter lijkt een droge huid juist goed te doen volgens onderzoekers.

Verhoog de luchtvochtigheid in je huis
Uitdroging van je huid vergroot de kans op problemen bij eczeem. Met name in de winter droogt je huid door de lage luchtvochtigheid in huis razendsnel uit. Zorg dus dat de lucht in je huis voldoende vochtig is. Dit kan met bakken water op de verwarming, maar je hebt er ook speciale apparaten voor.

Vermijd temperatuurwisselingen
Warmte en zweten kunnen je eczeem verergeren. Als je het niet kan voorkomen, koel dan als je bezweet bent je huid af met een lauwe douche.

Kledingtips
Hoewel er weinig onderzoek op dit gebied is gedaan, lijken stoffen zoals katoen en zijde beter te zijn voor de eczeem-huid dan wol en synthetische stoffen. Was je nieuwe kleren wel altijd voor je ze gaat dragen. Het komt niet veel meer voor, maar het kan zijn dat er stoffen (zoals formaldehyde) op de kleding zit, wat kan zorgen voor extra irritatie.

WAT IS DE BEHANDELING
VOOR BERG?

Wist je dit? Berg is in principe hetzelfde als seborroïsch eczeem, maar dan bij baby's. Net als bij eczeem op de hoofdhuid bij volwassenen, is de basis van de behandeling het gebruik van een zeer milde shampoo in combinatie met een zachte massage.

Medische behandelingen voor seborroïsch eczeem

Indien mogelijk moeten bij seborroïsch eczeem sterke steroïden worden vermeden. Hoewel ze effectief zijn, kunnen ze op deze zones, met veel talgklieren, plekjes veroorzaken die op acne lijken. Ze kunnen ook leiden tot rosacea als ze te regelmatig worden gebruikt. De dermatoloog kan een antischimmelcrème (met ketoconazole of ciclopirox olamine) voorschrijven die de schimmel met de naam Pityrosporon ovale bestrijdt. Een langdurige onderhoudsbehandeling wordt aanbevolen om uitbraken te stabiliseren.

Kan ik eczeem overdragen?

Helaas valt eczeem niet te genezen. Wel kan je de symptomen behandelen en draaglijker maken.

Uitwendig:

Zalf

Verzorg de eczeem met een hydraterende zalf. Let erop dat de crème geen allergene producten bevat of geparfumeerd is. Een voorbeeld van zalf is koelzalf TMF tegen de jeuk. Veel zalven bevatten vettige stoffen (vaseline) en een actief werkzame stof (corticosteroïden of teer).

Zalf met immuunmodulatoren

Deze zalf dient antilichamen toe aan het lichaam. Verder onderzoek is nodig.
Veiligheid op lange termijn (huidkanker) kan momenteel nog niet gegarandeerd worden.

Babyolie en antiroos-shampoo

Melkkorsten bij baby’s kan je behandelen door de hoofdhuid tijdens het baden in te smeren met babyolie. Bij volwassenen kan je antiroos-shampoo gebruiken.

Lichttherapie

Bij deze behandeling zullen artsen de huid belichten met een specifieke dosis ultraviolet licht. Dit licht zal de afweer in de huid onderdrukken. Aangezien eczeem door een overactief afweersysteem veroorzaakt wordt, zal dit eczeem onderdrukken.

Inwendig

Tabletten

Dit kunnen ontstekingsremmers met corticosteroiden zijn, maar ook immunosuppressiva of antihistaminica tegen de jeuk.