Huiduitslag door de Eikenprocessierups - Oorzaken, Symptomen en Behandeling

Wat is een processierups?

De eikenprocessierups is een bladvretende rups van de eikenboomvlinder. De rupsen hebben een grijzig lichaam bedekt met lange witte haren, die in lange rijen (processies) aan bomen hangen.

Brandharen

Zo worden de brandharen verspreid:

Bij een bedreiging worden de haartjes afgeschoten door de rups.
De haren komen in de lucht en kunnen worden verspreid door de wind.
De haren kunnen de huid, ogen en luchtwegen van mens en dier bereiken en binnendringen.
De brandharen zijn pijlvormig en voorzien van weerhaakjes.
De stoffen die op de haren zitten, zorgen voor een allergische reactie.

De brandharen kunnen in een straal van 100 meter rond de boom van een rupsennest zorgen voor overlast. Ook oude nesten (met resten van brandharen) kunnen nog meerdere jaren voor overlast zorgen.

Wanneer is de rups actief?

De processierups is normaal gesproken het meest actief tussen half april en half juli. De periode met overlast begint doorgaans begin juni, wanneer de rupsen hun brandharen afschieten. In de zomermaanden (juni, juli en augustus) is de overlast het grootst.

Een overzicht van de verschillende stadia van de eikenprocessierups:

Stadium processierups	Periode	Overlast
Net gelegde eitjes	Augustus en september	Gemiddeld (brandharen in lege nesten)
Eitjes	Begin oktober tot half april	Meestal zeer beperkt
Jonge rupsen	Begin april tot half mei	Meestal zeer beperkt
Rupsen met brandharen	Begin juni tot half juli	Hoog (afschieten brandharen)
Poppen	Begin juli tot half augustus	Hoog (volop brandharen in nesten)
Vlinder	Eind juli tot eind september	Gemiddeld (brandharen in lege nesten)

Zenuwaandoeningen

Zenuwen sturen berichten van de huid naar de hersenen. Problemen met de zenuwen kunnen jeuk of pijn op de huid veroorzaken zonder de huid te beschadigen.

Verschillende ziekten die verband houden met de zenuwen kunnen jeuk zonder uitslag veroorzaken of andere sensaties op de huid veroorzaken. Deze ziekten zijn onder meer:

beroerte
diabetes
postherpetische neuralgie, een complicatie van gordelroos

Diabetes kan verschillende huidproblemen veroorzaken. Jeuk kan bijvoorbeeld het gevolg zijn van diabetische neuropathie, een complicatie van diabetes die zenuwbeschadiging veroorzaakt.

Bij verwondingen die de zenuwen aantasten of zenuwbeschadiging veroorzaken, kan de huid ook jeuken. Het gebied dat jeukt, hangt af van de locatie van de blessure.

Behandelingen voor zenuwgerelateerde jeuk zijn afhankelijk van de oorzaak. Als u vermoedt dat u een zenuwaandoening heeft, moet u naar een dokter.

Wat is de eikenprocessierups?

De eikenprocessierups is het jong van een nachtvlinder en komt oorspronkelijk uit Zuid- en Centraal-Europa en komt, zoals de naam al aangeeft, vooral op eiken voor. De eerste rupsjes verschijnen in het voorjaar, wanneer ook de eerste jonge eikenbladeren verschijnen. Ze vervellen meerdere keren en pas bij de derde keer krijgen ze de beruchte giftige haartjes. Uiteindelijk verandert de rups in een bruingrijze nachtvlinder die van begin juli tot begin september leeft.

Door klimaatveranderingen is de eikenprocessierups langzaamaan steeds verder naar het noorden verhuisd en ondertussen in heel Nederland al verschenen. De eerste waarnemingen van de rups zijn al in het begin van de 19 e eeuw gedaan en ze zijn zelfs een tijdje weer verdwenen geweest, maar niemand weet waarom.

De eikenprocessierups heeft miljoenen brandhaartjes op het lichaam die geactiveerd en afgeschoten worden als de rups ergens van schrikt of in paniek raakt. Het is daarom belangrijk om bij ze uit de buurt te blijven.

Een bijwerking van bepaalde medicijnen

Jeukende huid is een veel voorkomende bijwerking van veel medicijnen. Je krijgt jeuk met uitslag of zonder uitslag. Niet elke patiënt krijgt deze bijwerking echter bij het innemen van medicijnen.

De volgende medicijnen kunnen jeukende huid als bijwerking veroorzaken:

voorgeschreven pijnstillers in de opioïde categorie, zoals paracetamol, morfine en fentanyl
sommige medicijnen die de bloeddruk verlagen

Als u vermoedt dat een medicijn jeukende huid veroorzaakt, moet u een arts raadplegen voordat u stopt met het gebruik van het medicijn. De arts kan u indien nodig adviseren over de beste actie en alternatieve medicatie.

Soms kan een arts de huidige medicatie stopzetten om te zien of deze de jeuk veroorzaakt of niet. Op andere momenten kan de arts aanbevelen om difenhydramine (Benadryl) of hydroxyzine in te nemen om jeuksymptomen te verminderen.

Klachten eikenprocessierups voorkomen

Voorkomen is beter dan genezen, helemaal als het gaat om de eikenprocessierups. Maak de kans op irritaties zo klein mogelijk door goed op te letten.

Als je in een gebied woont waar veel rupsen zijn gesignaleerd, zorg dan dat er geen haartjes in het huis kunnen komen. Houd zandbakken gesloten en speelgoed binnen, want de haartjes zijn moeilijk te verwijderen. Weet je niet zeker of alles haarvrij is gebleven? Vervang dan het zand of speelgoed.

LET OP: De haartjes van de eikenprocessierups kunnen 6-8 jaar voor ongemak blijven zorgen, het is daarom belangrijk om zeker te weten dat je alles goed hebt afgesloten!

Huiduitslag door eikenprocessierups, dit wil je voorkomen!

Winkelwagen