Huiduitslag veroorzaakt door SOA - Wat je moet weten

Lichen sclerosus

Lichen sclerosus is een relatief vaak voorkomende hardnekkige chronische huidafwijking die meestal op de schaamlippen, vagina en anus optreedt. De huid verliest zijn elasticiteit en voelt vast en strak aan, men krijgt witte plekjes en hevige jeuk en pijn rond de geslachtsdelen. Het komt vooral voor bij vrouwen tussen de 50 en 70 jaar, maar ook jongere vrouwen (en mannen en kinderen) kunnen het krijgen. Waarschijnlijk gaat het om een auto-immuunaandoening. De belangrijkste klacht is jeuk en/of een branderig gevoel van de aangetaste huid. Bij warmte, bijvoorbeeld in bed, kan de jeuk verergeren. Meestal zijn er ook witte plekjes te zien. Lichen sclerosus kan niet genezen worden. Maar de voornaamste klachten zoals jeuk en pijn, kunnen meestal vrij goed behandeld worden. Bij jonge meisjes verdwijnt de aandoening soms spontaan tijdens de puberteit.

• De jeuk en pijnklachten kunnen meestal vrij goed behandeld worden met cortisonezalf of –crème. Bij ernstige en hardnekkige klachten kan de huidarts eventueel ook andere geneesmiddelen voorschrijven. Een behandeling met UVA-licht wordt daarentegen niet aangeraden.
• Omdat de huid bij lichen sclerosus meestal erg droog is, kan je, naast de cortisonecrème ook een koelende vetcrème (op basis van bijvoorbeeld vaseline-paraffine) gebruiken. Deze crème mag je zonder beperking gebruiken.

Seksueel overdraagbare aandoeningen of infecties (SOA)

Jeuk in de schaamstreek kan duiden op een seksueel overdraagbare aandoening (SOA). Vaak gaat dat dan gepaard met andere klachten zoals pijn, een branderig gevoel bij het plassen, abnormale vaginale afscheiding, huiduitslag en/of bultjes en blaasjes. SOA die jeuk kunnen veroorzaken zijn onder meer herpes genitalis, trichomonas, schurft en genitale wratten. Andere SOA's zoals HIV en hepatitis B en chlamydia veroorzaken geen jeuk. Als vaginale jeuk is ontstaan na onbeschermde seks is het altijd raadzaam om een arts te raadplegen.

Als er toch wratjes blijven zijn verschillende behandelingen mogelijk:

• De arts kan de wratjes bevriezen door ze aan te stippen met vloeibare stikstof.
• Als de wratjes groter zijn kan de arts ook kiezen voor het wegsnijden via lasertherapie.
• De arts kan een crème voorschrijven die je gedurende enkele weken op de wratjes moet aanbrengen tot ze verdwenen zijn. Er bestaat tegenwoordig ook een vaccin tegen HPV dat genitale wratten kan voorkomen.

Wat is de behandeling van syfilis ?

De behandeling bestaat uit één of enkele penicilline-injecties, dit is afhankelijk van de stadium waarin zich de ziekte bevindt en van de afweer van de patiënt.

KOORTSREACTIE
Binnen enkele uren (tussen 2 en 24 uur) na het inspuiten van de eerste dosis penicilline kan er een koortsreactie optreden. Behalve koorts zijn er griepverschijnselen, zoals hoofdpijn, spier- en botpijn, misselijkheid en hartkloppingen. Ook kunnen er nieuwe huidverschijnselen ontstaan. Deze reacties treden voornamelijk op bij mensen met een vroege stadium van syfilis (eerste en tweede) maar kan ook in het derde stadium voorkomen. In dat laatste geval verloopt de reactie ernstiger. De verschijnselen verdwijnen weer spontaan binnen 24 uur, zo nodig kan er paracetamol worden ingenomen. Deze zogenaamde “Jarisch-Herxheimer” reactie is te beschouwen als een overgevoeligheidsreactie van het lichaam op het vrijkomen van grote hoeveelheden dode syfilis bacteriën in het bloed. Het is volkomen onschuldig.

Welke vormen van huiduitslag zijn er ?

HUIDUITSLAG DOOR INFECTIEZIEKTE

2. Bacteriële infecties

• krentenbaard
• folliculitis
• syfilis
• staphylococcal scalded skin syndrome
• meningokokken uitslag

3. Andere huidinfecties

HUIDUITSLAG DOOR HUIDONTSTEKING

Huiduitslag kan ook optreden in het kader van een ontstekingsziekte van de huid, waarbij het afweersysteem ontspoord is (bijv een allergie) of tegen de eigen huid gekeerd is (auto-immuunziekte). Voorbeelden zijn

HUIDUITSLAG DOOR GENEESMIDDELEN

Veel geneesmiddelen kunnen na gebruik huiduitslag en jeuk geven. De meeste beruchte middelen zijn antibiotica, zoals amoxicilline. Andere middelen die relatief vaak huiduitslag geven zijn NSAIDs (zoals aspirine, ibuprofen en diclofenac), epilepsie medicijnen ( zoals carbamazepine) en hartmedicijnen ( zoals beta blokkers en cholesterolverlagers). Lees meer hierover in de speciale folder “Allergie voor geneesmiddelen”.