Is eczeem erfelijk? Het antwoord en meer inzichten

Welke (alternatieve) behandelingen zijn er tegen atopisch eczeem?

Atopisch eczeem is niet te genezen, maar de symptomen van eczeem kunnen wel worden onderdrukt. De huidige behandelingen zijn te verdelen in drie groepen:

Zalven

Zalven hebben als hoofddoel het vet houden van de huid en hebben een plaatselijke werking. Ook zijn er zalven die de ontstekingsreacties van de huid kunnen onderdrukken.

Pillen

Naast ontstekingsremmende zalven kunnen ontstekingsremmende pillen worden voorgeschreven om eczeem, jeuk of huidinfectie tegen te gaan. Helaas bieden de behandelingen met zalven en pillen bij patiënten met een ernstige vorm van eczeem vaak onvoldoende effect en ontstaan er vaak bijwerkingen.

Injecties

Vier jaar geleden is de eerste injectie (ook wel biological genoemd) tegen atopisch eczeem op de markt gekomen. Deze injectie remt specifieke eiwitten van het afweersysteem die betrokken zijn bij het ontstaan van het eczeem. Er wordt steeds meer onderzoek naar dit type geneesmiddel gedaan omdat deze geneesmiddelen in staat zijn de ziekte voor een langere periode te onderdrukken zonder veel bijwerkingen.

Uiteindelijk hopen we dat de geneesmiddelenmarkt voor eczeem zo uitgebreid kan worden dat er voor iedere patiënt een gepersonaliseerde behandeling mogelijk is.

Wat zijn de verschillende vormen van eczeem?

Er bestaan heel veel verschillende vormen van eczeem. De volgende vormen komen erg vaak voor:

Omdat het vaak niet evident is om de oorzaak van eczeem te achterhalen, wordt eczeem meestal symptomatisch behandeld. Sowieso is het belangrijk dat je in geval van eczeem krabben zoveel mogelijk vermijdt. Een cortisonecrème of zalf die door een arts wordt voorgeschreven kan helpen om de jeuk en de roodheid te verzachten.

Eczeem wordt meer en meer met lichttherapie behandeld . Sommige mensen proberen ook om eczeem op een natuurlijke manier of van binnenuit te behandelen.

Behandeling van eczeem

Het belangrijkste is de huid te verzorgen. Dagelijks insmeren met een creme die de droge huid verzorgt zoals koelzalf of vaseline. Sla niet over, ook niet als er even wat minder last lijkt te zijn.

Soms wordt door de huisarts een zogenaamde hormoonzalf voorgeschreven, ook wel corticosteroïdzalf of cortisonezalf genoemd. In deze zalf zit een stof die is afgeleid van het natuurlijk horoom cortisol. Corticosteroïden werken op de huid als een afweeronderdrukker. Deze zalven zijn er in verschillende sterktes. Veel mensen staan huiverachtig tegenover cortisone, maar jarenlange ervaring heeft geleerd dat het mits gebruikt in de juiste dosering geen nevenwerkingen heeft.

Huis tuin en keuken tips om de jeuk te verminderen:

• Bad en douche drogen de huid nog verder uit. Stop je kind dus niet elke dag in bad als dat niet nodig is. Voor een baby is eens in de twee dagen echt genoeg.
• Gebruik overvette zeep of badolie.
• Zorg voor korte en schone nageltjes. Dit voorkomt dat je kind de huid al te zeer beschadigt en infecteert als het krabt.
• Warmte of kan de jeuk verergeren. Let op met zon en centrale verwarming. Kort lauw douchen of met de ventilator op de jeukende plekken blazen kan verlichting brengen.
• Stress is een factor die eczeem verergert, zorg dus voor ontspanning en afleiding.
• Draag katoenen kleding en gebruik ongeparfumeerde babyolie en zeep en vermijd wasverzachter.
• Liever geen huisdieren. Katten, honden of vogels kunnen eczeem verergeren.
• Kies voor een harde vloer in plaats van tapijt of vloerkleden, zeker op de slaapkamer van het kind.

Wat is het atopisch syndroom?

Het atopisch eczeem vormt een onderdeel van het “atopisch syndroom” . Hieronder vallen ook astma (benauwdheid en piepen), hooikoorts (verstopte neus, tranende ogen, niezen) en voedingsallergie (bijvoorbeeld voor pinda’s of noten) Vaak heeft de patiënt één of meerdere familieleden met één of meerdere van deze vier ziektebeelden. Het is inmiddels duidelijk dat een kind met atopisch eczeem ook later klachten kan krijgen van hooikoorts, astma of voedingsallergie. Andersom is het ook mogelijk. Een kind die op jonge leeftijd al symptomen heeft van hooikoorts of astma kan later ook eczeem ontwikkelen.

1. ERFELIJKHEID

Atopisch eczeem is genetisch bepaald en kan daarom niet worden genezen. De aanleg voor atopisch eczeem wordt erfelijk overgedragen en kan al snel na de geboorte tot uiting komen. Studies tonen aan dat er niet één maar meerdere genen (= dit zijn stukjes erfelijk materiaal gelegen op de chromosomen ) gerelateerd zijn aan het ontstaan van atopisch eczeem. Zeker één deze genen is betrokken bij de opbouw van de huid barrière. Andere genen spelen een rol bij het ontstaan van het overgevoelig afweersysteem bij eczeem.

Mutatie filaggrine eiwit. Een deel van de patiënten met atopisch eczeem heeft een mutatie in het gen die verantwoordelijk is voor het aanmaken van filaggrine eiwit. Filaggrine ( oftewel: filament aggregating protein) heeft een belangrijke rol in de functie van de huid barrière. Filaggrine speelt een belangrijke rol in het dicht houden van de huid en ook als natuurlijke bevochtiger van de huid (zogenaamde “natural moisturizer) . Bij mutaties in dit gen ontstaat een droge huid en een verslechterde huidbarrière. De huid is hierdoor constant “lek”. Door dit verstoorde huid barrière kunnen bacteriën en virussen gemakkelijker van buitenaf de huid binnendringen maar vice versa ook water en voedingstoffen van binnenuit naar buiten ontsnappen. Waarschijnlijk hebben mensen met atopisch eczeem ook mutaties in andere genen die ook andere huidbarrière eiwitten aanmaken, maar dit wordt momenteel nog onderzocht. Verder zijn er aanwijzingen dat dit defect in de huidbarrière een ontstekingsreactie uitlokt bij eczeem, wat de klachten van roodheid, zwelling en jeuk kan verklaren. Het afweersysteem probeert hiermee het defect in de huid dus op te lossen maar veroorzaakt tegelijkertijd juist meer problemen voor de persoon met eczeem.

Is eczeem erfelijk

Waarom het ene kind (constitutioneel) eczeem krijgt en het andere niet is nog niet helemaal duidelijk. Meerdere factoren spelen een rol, maar wel is duidelijk dat erfelijke aanleg een belangrijke factor is.

Andere factoren die een rol spelen bij eczeem zijn bijvoorbeeld stress, overgevoeligheid voor bepaalde stoffen (bijv. zeep, nylon kleding) of allergien (bijv. pollen, haren van huisdieren). In de praktijk blijkt dat met name bij jonge kinderen voeding een rol kan spelen bij eczeem.

Veel huisartsen zijn echter terughoudend in het doen van allergietesten bij kleine kinderen, omdat de test in veel gevallen voor zo’n kleintje ingrijpender is dan de last die ze van de eczeem hebben. Pas als het eczeem niet onder controle is te krijgen met (cortisone)cremes wordt er eventueel getest. Overleg met je eigen huisarts wat het beste is in jullie geval.

Werkt zinkzalf tegen eczeem?

De volgende leefregels kunnen u helpen om allergene en niet-allergene (irriterende factoren) te helpen beperken

1.Irriterende factoren voorkomen

2. Voedingsmiddelen en eczeem

• Het vermijden van bepaalde voedingsmiddelen blijkt alleen zinvol bij kinderen onder de 5 jaar. Wanneer u merkt dat uw kind na inname van bepaalde voedingsmiddelen, zoals koemelk, kippeneiwit, vis of noten direct klachten krijgt van galbulten, darmkrampen, diarree of verergering van het eczeem, dan wordt een allergie op dit voedingsmiddel verdacht. Wanneer de klachten verdwijnen na het elimineren van deze voedingsmiddelen uit de voeding, dan is een allergie op dit middel waarschijnlijk aanwezig. Voor adviezen omtrent het uitvoeren van deze eliminatie-provocatietest kunt u het beste terecht bij de allergoloog.

3. Huisstofmijt reductie, saneringsadviezen

De onderstaande saneringsadviezen zijn vooral zinvol bij aangetoonde allergie op huisstofmijt. Oudere kinderen en volwassenen blijken daarbij het meest baat te hebben.

• Overdag ventileren slaapkamer (ramen openzetten), beddengoed openleggen.
• Gebruik als vloerbedekking geen tapijt in de slaap- of woonkamer, maar tegels, vinyl of laminaat.
• Het gebruik van allergeendichte hoezen voor matras, kussen en dekbed blijkt geen invloed te hebben op het beloop van het eczeem. Deze maatregel is alleen zinvol voor patiënten met klachten van verstopte neus, niezen en benauwdheid.
• Verminderen huidbacteriën (stafylokokken). Dit wordt aangeraden ook al zijn er klinisch geen tekenen van infectie. Door uw lichaam te wassen 1-3 X per week met een desinfecterende wasemulsie-of oplossing (bijv. Hibiscrub) kunt u de hoeveelheid Stafylokokken bacteriën op de huid verminderen.

5. Stress reductie

• Vermijd overmatige stress, en zoek voldoende ontspanning op.
• Ontspanningsoefeningen. Het is verstandig uw arts hulp te vragen indien er psychische problemen zijn. In sommige gevallen is de hulp van een psycholoog aan te bevelen.