Leven met Huidkanker - Wat nu?

Melanoom herkennen – Hoe herken je kwaadaardige moedervlekken?

Een moedervlek is in principe onschuldig. Een “gewone” moedervlek is namelijk niets meer of minder dan een egaal vlekje of verheven bobbeltjes in de huid dat een hoge concentratie pigmentvormende cellen bevat. Deze cellen worden ook wel melanocyten genoemd en het pigment dat ze produceren heet melanine.

Hoe meer melanocyten er in een moedervlek zitten, des te donkerder de moedervlek. De kleur van een moedervlek wordt namelijk bepaald door het aantal melanocyten en de hoeveelheid melanine die ze produceren. Een melanoom ontstaat in veruit de meeste gevallen als een melanocyt “ontspoort” en agressief wordt.

Hieronder lees je hoe je een ontspoorde melanocyt oftewel melanoom kunt herkennen…

Moedervlek opengekrabd, wat nu?

Heb je een moedervlek opengekrabd dan is dit geen reden tot paniek. Bij een bloedende moedervlek door stoten of een schaafwond: breng een watje met ontsmettingsalcohol aan om het gebied te steriliseren en het bloeden te helpen stoppen. Je kunt ook verband aanbrengen om het gebied te bedekken.

Zelf een moedervlek verwijderen (goed- of kwaadaardig) wordt afgeraden. Bel een dermatoloog en accepteer geen ‘nee’ als je je zorgen maakt om opvallende veranderingen in je huid, zoals bij moedervlekken. Een dermatoloog kan elke soort moedervlek die je stoort verwijderen.

Dermatologen passen twee veilige en effectieve methoden toe om moedervlekken te verwijderen. Bij chirurgische excisie verdooft de arts het gebied rondom de moedervlek en snijdt vervolgens de hele moedervlek eruit. Vervolgens wordt de wond dicht gehecht. Bij chirurgische shaving (shave excisie) verdooft de arts het gebied rondom de moedervlek en gebruikt hij of zij een mes om de moedervlek letterlijk af te scheren. Bij deze methode heb je geen hechtingen nodig.

Bij beide methoden zal de arts jouw moedervlek op kanker testen. De dokter kan een biopsie doen door een klein stukje van de moedervlek te verwijderen om vervolgens onder een microscoop te testen of het kanker is.

4 tips voor zelfonderzoek naar huidkanker

“Als dermatoloog doe ik niet anders dan de hele dag naar huidplekjes kijken. Voor mij is het dus makkelijk praten, want mijn oog is getraind op het snel herkennen van de vreemde eend in de bijt.” Dermatoloog Jan-Gert geeft je tips die hij mensen in de spreekkamer ook geeft.

1. Bekijk je lichaam eens per 3 maanden

Kom je vaak in de zon, ben je als kind regelmatig verbrand, heb je een lichte huid of heb je wel eens afwijkende huidplekjes gehad? Bekijk dan eens per 3 maanden kritisch je lichaam. Controleer of er nieuwe plekken bij gekomen zijn of dat bestaande plekken zijn veranderd. Als je een donkere huid hebt of altijd goed hebt gesmeerd met zonnebrand is regelmatige zelfcontrole minder nodig.

3. Controleer op ruwe bultjes, wondjes en bruine plekken

Let bij de controle vooral op de volgende plekken:

• nieuw ontstane rood-roze bultjes, soms met een ruwe korst erop
• wondjes die niet goed genezen
• bruine moedervlekken of bultjes die van vorm veranderen of meerdere kleuren krijgen (zoals bruin, zwart, rood, paars, blauw)
• nieuw ontstane ‘moedervlekken’ als je ouder bent dan 40 jaar

4. Ga op tijd naar je huisarts!

Misschien wel de belangrijkste tip: heb je verdachte plekjes of twijfel je, bezoek dan je huisarts of behandelend dermatoloog.

Huidkanker is vaak goed te behandelen, mits je er op tijd bij bent. Ga daarom naar de huisarts wanneer je huidkanker denkt te herkennen. Met een verwijzing van je huisarts kun je op korte termijn, meestal binnen een week, terecht bij DC Klinieken Groningen, Almere, Den Haag, Lairesse (Amsterdam) of Voorschoten. Maak op deze pagina een afspraak.

Wat zijn de symptomen van huidkanker?

De symptomen van huidkanker kunnen verschillen afhankelijk van het type kanker. Het meest voorkomende symptoom is echter dat de huid op de een of andere manier is veranderd. De huid voelt bijvoorbeeld anders aan of ziet er anders uit dan voorheen.

Huidveranderingen die kanker kunnen veroorzaken zijn bijvoorbeeld:

• een nieuwe knobbel of wrat
• een nieuw vlekje van eender welke kleur, bijvoorbeeld huidkleurig, wit, roze, rood, bruin, blauw, zwart, veelkleurig, enz.
• een rode, schilferige plek die op eczeem kan lijken
• een oude moedervlek die van vorm, kleur of omgang is veranderd of anders aanvoelt
• een wondje dat ondanks goede verzorging niet geneest

Kanker in de vorm van knobbels, vlekken en moedervlekken kan onder andere hard, zacht of schilferig zijn. Ze kunnen gevoelig aanvoelen, pijnlijk zijn of bedekt met harde schubben, jeuken of bloeden.

Oorzaken van aambeien

Aambeien ontstaan door een verhoogde druk op de aders net boven de anus. Deze raken daardoor geïrriteerd, zwellen op en rekken uit. De exacte oorzaak van deze verhoogde druk is (nog) niet bekend. In de meeste gevallen gaat het om een combinatie van een aantal factoren:

• Verstopping
  Als gevolg van harde ontlasting en langdurig persen wordt het aambeiweefsel samengedrukt, wat het ontstaan van aambeien in de hand zou kunnen werken.
• Lang staan
  Wanneer je lang en veel staat, zonder te lopen kan de druk in de bloedvaten toenemen. Dit kan ook het geval zijn in de bloedvaten boven de anus.
• Chronisch hoesten
  Als gevolg van chronisch hoesten, kan er extra veel druk op de bloedvaten komen. Dat kan ook gelden voor de druk in de bloedvaten boven de anus.
• Zwangerschap en bevalling
  Tijdens en vooral na een bevalling krijgen veel vrouwen last van aambeien. De oorzaak hiervan ligt in het feit dat tijdens de bevalling de weefsels van de bekkenbodem meer opgezwollen zijn, doordat ze vol bloed zitten. De druk in de bloedvaten neemt hierdoor toe, wat aambeien kan veroorzaken. Daarnaast is het zo dat bestaande aambeien tijdens de bevalling naar buiten geperst kunnen worden.
• Overgewicht
  Het hebben van overgewicht zorgt voor een verhoogde druk op de anus. Daarnaast verhoogt het ook de kans op verstopping.
• Zittend werk
  Een zittend beroep met weinig beweging kan een harde, droge ontlasting veroorzaken. Hierdoor kunnen er door langdurig persen aambeien ontstaan. Ook zorgt het lang zitten voor een verhoogde druk op de anus.
• Leeftijd
  De elasticiteit van de huid neemt af met de leeftijd. Dat geldt ook voor het weefsel in de vaatkussentjes rond de anus. Ze wordt minder krachtig en rekken uit. Aambeien komen dan ook vooral voor bij mensen van 45 jaar en ouder. Men denkt dat ongeveer 1 op de 2 50-plussers last heeft van aambeien.

Hoe moet je je huid en moedervlekken verzorgen?

Alles wat je kunt doen om je huid te beschermen tegen de zon is cruciaal, vooral als je een verhoogd risico op huidkanker hebt. Draag beschermende kleding, zoek de schaduw op, en gebruik elke dag een goede zonnebrandcrème. Lang in de zon zitten of op de zonnebank kun je beter vermijden, vooral tussen 11:00 en 16:00 uur. Regelmatig je huid insmeren met een fijne crème en veel water drinken draagt bij aan een gezonde huid. En blijf vooral goed geïnformeerd over de risico’s van huidkanker en waar je op moet letten.

- Asymmetry (Asymmetrie): Ziet de ene helft van de moedervlek er anders uit dan de andere helft?

- Color variation (kleurvariatie): Let op veranderingen in kleur binnen de moedervlek, of de aanwezigheid van meerdere kleuren, zoals bruin, zwart, rood, wit of blauw.

- Diameter: Melanomen zijn vaak groter dan 6 mm in diameter, maar elke moedervlek die groeit, moet in de gaten worden gehouden.

- Evolutie: Houd veranderingen in de moedervlek over tijd in de gaten, zoals veranderingen in grootte, vorm, kleur of symptomen zoals jeuk of bloeden.