Drie verschillende soorten huidkanker - Een overzicht

Soorten huidkanker

Voorkomen en vroege opsporing blijven de beste manieren om je huid te wapenen tegen huidkanker. Daarom is het belangrijk dat je je huid leert kennen en bestaande moedervlekken en eventuele huidveranderingen in de gaten houdt. Streef ernaar om dat elke drie maanden te doen. Overweeg om foto's te maken van plekken waar je je zorgen over maakt, zodat je ze in de gaten kunt houden. Vraag een vriend of je partner om de gebieden te controleren die je misschien niet kunt zien, zoals de hoofdhuid, nek, billen en onderrug. Raadpleeg gelijk een arts als je iets verontrustends opmerkt. Een jaarlijkse controle bij de dermatoloog (zeker als je veel moedervlekken hebt) wordt ook aangeraden. Hoe herken je een melanoom of vroege huidkanker? Zo kan huidkanker eruitzien:

- Veranderingen
Dermatologen raden aan om te zoeken naar moedervlekken met een onregelmatige rand of variaties in kleur. Of moedervlekken die groot zijn (meer dan zes millimeter, ongeveer de grootte van een gummetje).

- Een sproet of moedervlek die is veranderd
Dit moet door een arts worden bekeken. Het kan een verandering in vorm, kleur of grootte zijn, of misschien wordt de vlek pijnlijk of jeukt deze. Natuurlijk kunnen al die dingen gebeuren zonder dat het huidkanker is, maar het is wel belangrijk om nu de plek te laten controleren.

- Een droge, schilferende plek of een zweer die niet geneest
Als je een plek hebt die maar blijft jeuken en korstvorming vertoont en steeds op dezelfde plek opduikt dan is dat geen goed teken. Let goed op bij een gebied dat herhaaldelijk bloedt zonder trauma, omdat dit een teken kan zijn van basaalcelcarcinoom. Als een pijnlijke of ongebruikelijke plek niet binnen drie tot vier weken is verdwenen, zoek dan medische hulp, want dit kan mogelijk duiden op huidkanker en dit wil je uiteraard uitsluiten.

- Een puistje dat maar niet weggaat
De levensduur van een puistje hoort maar een paar dagen tot maximaal drie weken te zijn. Als je iets hebt dat lijkt op een puistje, maar die niet weggaat, dan kan het een melanoom zijn.

Huidkanker

De huid is het grootste orgaan van het menselijk lichaam met verschillende functies:

• beschermt de onderliggende weefsels en organen tegen schadelijke invloeden van buitenaf, zoals infecties en ultraviolette straling (UV)
• communicatie met de hersenen over warmte, koude, gevoel en pijn
• zorgt voor een constante lichaamstemperatuur.

De huid is opgebouwd uit drie lagen. Van buiten naar binnen zijn dat:

• de epidermis (of opperhuid):
• de dermis (of lederhuid)
• de subcutis (of onderhuids bind- en vetweefsel).

De twee belangrijkste cellen van de opperhuid zijn:

• plaveiselcellen of keratinocyten
• pigmentcellen of melanocyten

Hoe kan Doktr je helpen?

Via de Doktr-app spreek je snel met een erkende huisarts via video, zonder afspraak. De huisartsen kunnen je helpen met begeleiding en beoordeling van de symptomen. Indien nodig kunnen ze je doorverwijzen voor verder onderzoek en eventuele behandeling.

• Waar op het lichaam krijg je het vaakst huidkanker?

Als het vermoeden bestaat dat de kanker is uitgezaaid, wordt meestal een operatie uitgevoerd om de tumor te verwijderen. Meer onderzoeken en soms meer operaties kunnen nodig zijn om ervoor te zorgen dat er geen kanker achterblijft.

Hieronder volgen enkele voorbeelden van dergelijke onderzoeken en operaties:

• Uitgebreide excisie. Hierbij wordt een nieuwe operatie uitgevoerd in het gebied waar de kanker al is verwijderd, waarbij de chirurg meer van het gezonde weefsel wegsnijdt rond het gebied waar de kanker zich bevond.
• Operatie van de schildwachtklier. De lymfeklier die als eerste wordt bereikt door kankercellen die zich door het lichaam verspreiden, wordt de schildwachtklier genoemd en wordt vaak verwijderd tijdens een uitgebreide excisie. De klier wordt dan onderzocht om te zien of de kanker zich daar al dan niet heeft uitgezaaid.
• Lymfeklieroperatie. Als uit de schildwachtklieroperatie blijkt dat de kanker is uitgezaaid naar de lymfeklieren, wordt een operatie uitgevoerd om meer lymfeklieren te verwijderen.
• Een PET-scan en gecomputeriseerde tomografie (CT-scan) worden uitgevoerd om na te gaan of de kanker is uitgezaaid naar andere delen van het lichaam. ‘PET’ staat voor ‘positron emissie tomografie’ en houdt in dat eerst een soort glucose gekoppeld aan een radioactieve stof rechtstreeks in de bloedbaan wordt geïnjecteerd. De lichaamscellen nemen de radioactief gemerkte glucose op alsof het gewone glucose is. Met behulp van röntgenstralen kunnen kankercellen vervolgens zichtbaar worden gemaakt, waar ze zich ook in het lichaam bevinden, omdat kankercellen meer glucose nodig hebben dan normale cellen en daarom meer radioactiviteit afgeven.

Diagnose en behandeling

De belangrijkste behandeling van de meeste huidgezwellen verloopt chirurgisch. Ook chemotherapie, immuuntherapie, doelgerichte therapie en radiotherapie wordt toegepast voor maligne melanomen.

Een ingreep onder lokale verdoving vereist een of meerdere inspuitingen in de huid met een verdovingsmiddel. Doorgaans wordt hiervoor lidocaïne gebruikt. De inspuitingen gebeuren met een fijne naald en geven een kortstondig vervelend, branderig gevoel. Snel daarna wordt de huid ongevoelig voor pijn. Aanrakingsgevoeligheid blijft behouden, het is dus heel normaal dat je nog voelt dat er ‘iets gebeurt’ zonder dat je enige pijn voelt. De verdoving houdt na inspuiting gemiddeld 2 tot 3 uur aan.

Voordelen van lokale verdoving zijn (onder meer) dat je:

• niet nuchter hoeft te blijven
• geen uitgebreide voorbereiding hoeft te ondergaan
• geen infuus krijgt
• ambulant kan behandeld worden: geen opname in het ziekenhuis en na de ingreep onmiddellijk naar huis, je kan zelf rijden
• geen misselijkheid na de ingreep hebt
• in de eerste uren na de ingreep automatisch pijnstilling hebt

• Na aftekenen wordt de huid ontsmet en wordt de huid steriel afgedekt.
• Na beëindigen van de ingreep wordt een verband geplaatst.
• Je arts zal de nazorg in detail met je bespreken.

PDT (photodynamic therapy, fotodynamische therapie) is een selectieve methode voor het behandelen van premaligne en maligne huidafwijkingen.

De techniek gebruikt een stof die in crèmevorm op de te behandelen zone wordt aangebracht en die specifiek door de tumorcellen wordt opgenomen. Het product blijft drie uren onder verband inwerken. Nadien wordt de huid belicht met een fel rood licht waardoor de opgenomen stof geactiveerd wordt, die de tumorcellen beschadigt. De techniek is vooral geschikt voor oppervlakkige letsels (

Bij aktinische keratosen wordt vaak een ganse huidzone met het product ingesmeerd om de letsels zelf en hun vroege voorlopers in een specifiek gebied te behandelen.

Huidkanker (Basaalcelcarcinoom)

Op grond van onderstaande kenmerken van het basaalcelcarcinoom adviseert uw arts u over de behandeling:

• groeiwijze: wordt door de patholoog onder de microscoop bepaald.
• grootte: een tumor groter dan 2 cm heeft een hoger risico
• plaats: een tumor in het gezicht op bv. oren of neus heeft een hoger risico
• eventuele eerdere behandelingen en algemene medische voorgeschiedenis

In de meeste gevallen zal een basaalcelcarcinoom onder plaatselijke verdoving operatief worden verwijderd. Andere behandelmogelijkheden zijn celdodende zalven (5-FU creme, Imiquimod), vloeibare stikstof, photodynamische therapie (PDT) en bestraling (radiotherapie). Uw dermatoloog kan uitleggen wat de voor- en nadelen zijn van de verschillende behandelingen. Bij de behandeling wordt gestreefd naar een optimaal cosmetisch resultaat en het behouden van de functie.