Herkennen van verschillende soorten huidkanker

Welke soorten melanomen zijn er?

Bij dit type melanoom is er al in een relatief vroeg stadium sprake van een tumor-achtige ophoping van melanoomcellen. Aan de oppervlakte is dit vaak te zien als een donkergrijs of donkerblauw ‘bobbeltje' in de moedervlek. Ongeveer 12% van alle melanomen zijn van dit type.

Oppervlakkig spreidend melanoom (superficieel spreidend melanoom)

De meeste melanomen vallen in deze categorie. Deze melanomen hebben vaak een relatief groot oppervlak, maar groeien meestal niet diep in de huid. Ongeveer 70% van alle melanomen zijn van dit type en komen vooral voor rond het 50e levensjaar. De lokatie bij mannen is vooral op de rug en bij vrouwen op de benen.

Acrolentigineus melanoom

Dit type melanoom is in Nederland zeldzaam en komt voor op de handpalm, voetzolen en op de uiteinden van de vinger. 5% van alle melanomen zijn van dit type.

Melanoom van de slijmvliezen

Zeldzaam is het melanoom aan het mondslijmvlies, de binnenzijde van de oogleden en de vagina.

Oogmelanoom

Melanomen kunnen behalve in de huid en slijmvliezen ook in het oog voorkomen.

Ongepigmenteerd melanoom (amelanotisch melanoom)

Dit is een ongekleurde variant van het gewone melanoom. Het is een berucht type, omdat het niet lijkt op een melanoom en daarom vaak laat ontdekt wordt.

Hoe kan Doktr je helpen?

Via de Doktr-app spreek je snel met een erkende huisarts via video, zonder afspraak. De huisartsen kunnen je helpen met begeleiding en beoordeling van de symptomen. Indien nodig kunnen ze je doorverwijzen voor verder onderzoek en eventuele behandeling.

• Waar op het lichaam krijg je het vaakst huidkanker?

Als het vermoeden bestaat dat de kanker is uitgezaaid, wordt meestal een operatie uitgevoerd om de tumor te verwijderen. Meer onderzoeken en soms meer operaties kunnen nodig zijn om ervoor te zorgen dat er geen kanker achterblijft.

Hieronder volgen enkele voorbeelden van dergelijke onderzoeken en operaties:

• Uitgebreide excisie. Hierbij wordt een nieuwe operatie uitgevoerd in het gebied waar de kanker al is verwijderd, waarbij de chirurg meer van het gezonde weefsel wegsnijdt rond het gebied waar de kanker zich bevond.
• Operatie van de schildwachtklier. De lymfeklier die als eerste wordt bereikt door kankercellen die zich door het lichaam verspreiden, wordt de schildwachtklier genoemd en wordt vaak verwijderd tijdens een uitgebreide excisie. De klier wordt dan onderzocht om te zien of de kanker zich daar al dan niet heeft uitgezaaid.
• Lymfeklieroperatie. Als uit de schildwachtklieroperatie blijkt dat de kanker is uitgezaaid naar de lymfeklieren, wordt een operatie uitgevoerd om meer lymfeklieren te verwijderen.
• Een PET-scan en gecomputeriseerde tomografie (CT-scan) worden uitgevoerd om na te gaan of de kanker is uitgezaaid naar andere delen van het lichaam. ‘PET’ staat voor ‘positron emissie tomografie’ en houdt in dat eerst een soort glucose gekoppeld aan een radioactieve stof rechtstreeks in de bloedbaan wordt geïnjecteerd. De lichaamscellen nemen de radioactief gemerkte glucose op alsof het gewone glucose is. Met behulp van röntgenstralen kunnen kankercellen vervolgens zichtbaar worden gemaakt, waar ze zich ook in het lichaam bevinden, omdat kankercellen meer glucose nodig hebben dan normale cellen en daarom meer radioactiviteit afgeven.

Basaalcelcarcinoom

Er zijn verschillende typen basaalcelcarcinoom te onderscheiden:

sprieterig groeiend basaalcelcarcinoom
uiterlijk vaak lijkend op het nodulair groeiend type. Vaak is de grens tussen het tumortje en de normale huid niet goed te onderscheiden. Het type wordt ‘sprieterig’ genoemd omdat het in de huid kleine uitlopertjes vormt.

oppervlakkig groeiend basaalcelcarcinoom
dit type groeit zeer oppervlakkig in de huid. Het kan erg lijken op een eczeemplekje. Over deze veel voorkomende vorm van basaalcelcarcinoom is een aparte folder geschreven.

ciccatriserend en morphea-type basaalcelcarcinoom
dit type lijkt meestal op littekenweefsel. Het tumortje kan iets verzonken in de huid liggen.

Andere weetjes

Huidkanker komt zeer frequent voor, maar we kunnen het zien met het blote oog! De jaarlijkse preventiecampagnes van Euromelanoma zijn belangrijk in het opsporen van deze tumoren. Je kan ook zelf kijken: op je gezicht, tussen je vingers, tussen de haren, op de borst, op de rug, tussen de billen, aan de achterkant van de benen, en kijken of er ‘iets nieuw is of iets wat veranderd is’.

Elk van ons heeft een bepaald zonnekapitaal. Eens dit opgebruikt is, stijgt onze kans op huidkanker. Je kan je huid een heel eind helpen door altijd zonnecrème te smeren als je buitenkomt. Dit moet je correct doen: je zonnecrème aanbrengen een half uur voor je buiten gaat, en genoeg zonnecrème gebruiken. Ook om de 2 uur herhalen (want de filters vervallen snel in de zon)!

Vitamine-tabletjes (met ook antioxidantia) hebben een beschermend effect bij foto-veroudering (huidveroudering door de zon). Ze werken ook zeer goed in het voorkomen van zonne-allergie. Ze hebben echter geen invloed op het voorkomen van huidkanker!

In Australië krijgt 2 op 3 personen te maken met huidkanker! Reden: de Britten wonen nog niet lang genoeg in Australië (waar de zon veel schijnt). De huid heeft immers 10000 jaar nodig om zich aan te passen.

Er zijn meer mannen met een melanoom op de linkerarm dan vrouwen. Reden: meer mannen zitten achter het stuur van de wagen of vrachtwagen dan vrouwen, en UV-stralen kunnen door een glasraam.

Bij vrouwen ouder dan 50 jaar komen er meer melanomen voor aan de rechterzijde. Reden: ze laten zich nog steeds meer vervoeren.

>> In de toekomst verwacht men een verandering van deze verhoudingen!