Huidkanker op jonge leeftijd - Risico's, Preventie en Behandeling

Melanoom

Melanoom is een vorm van huidkanker die ontstaat in de pigmentcellen. Het LUMC is gespecialiseerd in de diagnostiek en behandeling, zowel van melanoom beperkt tot de huid als melanoom met uitzaaiingen. Verschillende afdelingen, zoals Chirurgie, Huidziekten en Oncologie, werken hierbij nauw samen. Dankzij ons traject voor sneldiagnose kunt u na een verwijzing snel bij ons terecht. Is er sprake van uitzaaiingen? Dan bieden we goede en vernieuwende zorg, bestaande uit standaard en nieuwe, innoverende behandelopties.

Een melanoom is een vorm van huidkanker die ontstaat uit pigmentcellen in de huid (melanocyten). Vaak gebeurt dit op de plaats van een moedervlek. Een melanoom groeit vervolgens door in de diepere lagen van de huid. Uiteindelijk is er een risico op uitzaaiingen.

Als dit beperkt is tot lymfklieren in de buurt van het eerdere melanoom of op een heel beperkt aantal plekken in het lichaam, kan er nog geopereerd worden. Uitgezaaid melanoom op meerdere plekken in het lichaam is over het algemeen slecht te genezen. Wel kan geprobeerd worden de ziekte te stabiliseren of te remmen.

Verschijnselen

Melanomen kunnen er verschillend uitzien. Ze kunnen zichtbaar worden als een nieuwe vlek op de huid, maar vaak zijn het moedervlekken die van uiterlijk veranderen. De kleur, vorm of grootte kan veranderen of de plek gaat bloeden, jeuken of pijn doen. De symptomen van uitgezaaid melanoom kunnen per toeval worden ontdekt. Klachten kunnen variëren van pijn of een zwelling tot algemene klachten als vermoeidheid, verminderde conditie en verminderde eetlust.

Risicofactoren voor het ontstaan van melanoom zijn zonverbranding op jonge leeftijd, een licht huidtype en het hebben van een groot aantal moedervlekken of afwijkende moedervlekken (atypische naevi). Ongeveer 10% van alle primaire melanomen ontstaat als gevolg van een erfelijke afwijking: het Familial Atypical Multiple Mole Melanoma (FAMMM) syndroom.

De kans op uitzaaiingen wordt bepaald door de dikte van het primaire melanoom en een aantal andere kenmerken zoals ulceratie (de aanwezigheid van ontsteking in de tumor). In een aantal gevallen wordt het primaire melanoom nooit gevonden. Voor de behandeling van de uitzaaiingen maakt dit geen verschil.

Hoe kan Doktr je helpen?

Via de Doktr-app spreek je snel met een erkende huisarts via video, zonder afspraak. De huisartsen kunnen je helpen met begeleiding en beoordeling van de symptomen. Indien nodig kunnen ze je doorverwijzen voor verder onderzoek en eventuele behandeling.

• Waar op het lichaam krijg je het vaakst huidkanker?

Als het vermoeden bestaat dat de kanker is uitgezaaid, wordt meestal een operatie uitgevoerd om de tumor te verwijderen. Meer onderzoeken en soms meer operaties kunnen nodig zijn om ervoor te zorgen dat er geen kanker achterblijft.

Hieronder volgen enkele voorbeelden van dergelijke onderzoeken en operaties:

• Uitgebreide excisie. Hierbij wordt een nieuwe operatie uitgevoerd in het gebied waar de kanker al is verwijderd, waarbij de chirurg meer van het gezonde weefsel wegsnijdt rond het gebied waar de kanker zich bevond.
• Operatie van de schildwachtklier. De lymfeklier die als eerste wordt bereikt door kankercellen die zich door het lichaam verspreiden, wordt de schildwachtklier genoemd en wordt vaak verwijderd tijdens een uitgebreide excisie. De klier wordt dan onderzocht om te zien of de kanker zich daar al dan niet heeft uitgezaaid.
• Lymfeklieroperatie. Als uit de schildwachtklieroperatie blijkt dat de kanker is uitgezaaid naar de lymfeklieren, wordt een operatie uitgevoerd om meer lymfeklieren te verwijderen.
• Een PET-scan en gecomputeriseerde tomografie (CT-scan) worden uitgevoerd om na te gaan of de kanker is uitgezaaid naar andere delen van het lichaam. ‘PET’ staat voor ‘positron emissie tomografie’ en houdt in dat eerst een soort glucose gekoppeld aan een radioactieve stof rechtstreeks in de bloedbaan wordt geïnjecteerd. De lichaamscellen nemen de radioactief gemerkte glucose op alsof het gewone glucose is. Met behulp van röntgenstralen kunnen kankercellen vervolgens zichtbaar worden gemaakt, waar ze zich ook in het lichaam bevinden, omdat kankercellen meer glucose nodig hebben dan normale cellen en daarom meer radioactiviteit afgeven.