Huiduitslag bij volwassenen - Oorzaken, Symptomen en Behandeling

Wat is de meest voorkomende huiduitslag?

Het kan daarbij gaan om een irriterende stof die de bovenste laag van de huid beschadigt of een allergeen, een stof die een allergische reactie veroorzaakt, denk aan cosmetica, wasmiddelen of sieraden.

Eczeem

Eczeem staat ook wel bekend als atopische dermatitis. Het is een type huidaandoening waarbij de huid ontstoken raakt, jeukt en droog wordt.

Eczeem is een chronische aandoening die kan worden veroorzaakt door een genetische aanleg of door andere factoren zoals voeding, huidverzorgingsproducten of gevaarlijke stoffen.

Psoriasis

Psoriasis is een vorm van een auto-immuunziekte waarbij de huid te snel groeit met dikke plekken waarbij ook schilfering optreedt.

Psoriasis treft meestal de gewrichten: de ellebogen, de knieën en de hoofdhuid. Maar het kan op elk lichaamsdeel met huidplooien voorkomen.

Wat is huiduitslag?

Kort gezegd wordt met huiduitslag bedoeld dat er huidveranderingen optreden, vaak als reactie op een bepaalde trigger. Dit kan gaan om invloeden van buitenaf, zoals insectenbeten, zonlicht, irritatie, infectieziektes en zelfs het gebruik van boobtape is bij veel vrouwen een bekende uitlokker van huidtuitslag. Maar het kan ook gaan om interne factoren, als: emoties, hormonen en/of genetische aanleg.

Maar er zijn ook wat hardnekkigere vormen van huiduitslag die niet altijd vanzelf overgaan. Smeerbare medicatie kan dan uitkomst bieden. Toch heeft dit niet altijd mijn voorkeur. Veel geneesmiddelen gaan namelijk gepaard met vervelende bijwerkingen. Bovendien zou ik altijd eerst proberen om de uitslag met receptvrije producten 'weg te smeren'. Hierin help ik je graag!

In deze blog laat ik de verschillende oorzaken van huiduitslag zien en met de bijhorende symptomen. Door op een huiduitslag te klikken, kom je op een blog terecht waarin ik tips geef voor die specifieke klacht!

Huiduitslag of huidziekte?

In de inleiding werd al aangegeven dat huiduitslag geen medische term is en er ook geen vaste definitie van bestaat. Het verschil tussen het begrip huiduitslag en huidziekten is dan ook niet heel scherp gedefinieerd, maar algemeen wordt geaccepteerd dat huidziekten in eerste instantie hun oorzaak vinden in de huid zélf. Sommige huidziekten kunnen soms zo snel opkomen en zulke grote huiddelen bedekken dat ze wel eens kunnen lijken op ‘huiduitslag’. Voorbeelden hiervan zijn psoriasis guttata, en pityriasis rosea. Ook sommige infecties kunnen wel eens worden aangezien voor huiduitslag, zoals bijvoorbeeld pityriasis versicolor (een oppervlakkige gistinfectie van de huid). Ook galbulten kunnen soms in korte tijd over een groot deel van de huid ontstaan en in die zin ook als een vorm van huiduitslag gezien worden.

Raadpleeg bij elke huiduitslag die u niet met zekerheid kunt herkennen uw (huis)arts! Dit geldt al helemaal voor vormen van huiduitslag die met algemene ziekteverschijnselen gepaard gaan!

Aan huiduitslag gerelateerde onderwerpen

Literatuur
Korman A et al: Viral exanthems: An update on laboratory testing of the adult patient. J Am Acad Dermatol. 2017 Mar,76(3):538-550
Keighley CL et al: Viral exanthems. Curr Opin Infect Dis. 2015 Apr,28(2):139-50

Uitgebreide jeuk zonder zichtbare huidafwijkingen

Dit is een vorm van jeuk waarbij het een uitdaging kan zijn om de oorzaak boven water te krijgen. De eerste vraag is: zijn er inderdaad helemáál geen huidafwijkingen zichtbaar, of zijn ze misschien heel subtiel?

Is de huid aan de droge kant? Droge huid alléén kan al flinke jeuk veroorzaken. Goed invetten met onderhoudszalf (vaseline, cetomacrogolzalf, lanette zalf of koelzalf) zou dan de oplossing kunnen zijn.

Heeft u vroeger constitutioneel eczeem gehad? Een nieuwe opvlamming van constitutioneel eczeem kan soms heel subtiel zijn met relatief weinig roodheid, maar intussen wel heel veel jeuk veroorzaken. Ook hier is een vettende zalf van belang, eventueel gecombineerd met een ontstekingsremmende zalf.

Zijn er mensen in de omgeving die ook jeuk hebben? Een schurft-infectie geeft enorm veel jeuk (vooral ’s nachts) en soms zijn in het begin van de infectie de schurftgangetjes helemaal niet zo opvallend. Kijk vooral goed tussen de vingers: zijn daar wellicht subtiele gangetjes zichtbaar?

Als er geen huidafwijkingen te zien zijn is het belangrijk om ook andere oorzaken te overwegen:

Bent u niet lang geleden met een nieuw geneesmiddel begonnen? Ook dit zou de oorzaak van de klachten kunnen zijn. Vaak gaat een reactie op geneesmiddelen gepaard met een huiduitslag, maar dat hoeft niet altijd…

Bent u misschien zwanger? Ook tijdens de zwangerschap komt uitgebreide jeuk zonder duidelijke huidafwijkingen wel voor. Soms wordt de jeuk veroorzaakt door een leverprobleem, maar dat hoeft niet. De gynaecoloog of verloskundige zal zeker bloedonderzoek bij u laten doen als u jeuk heeft.

Ook de ouderdom kan tot een jeukende huid leiden. Soms komt dit door uitdroging van de huid (want op oudere leeftijd wordt er minder talg aangemaakt), maar ook zonder uitdroging kan de oudere huid intens jeuken. Bij een oudere persoon met jeukklachten mag echter niet te snel gedacht worden dat het ‘de ouderdom wel zal zijn’. Andere oorzaken moeten altijd worden uitgesloten!