Melk en puistjes - Feit of Fabel?

Hoe ontstaat acne, mee-eters of puistjes?

Acne komt het meest voor bij jongens en meisjes tussen de 15- en 18-jarige leeftijd. Gedurende de puberteit neemt namelijk de productie van geslachtshormonen toe. Deze puberale hormoontoename leidt tot grotere talgklieren en verhoogde talgproductie. Het overschot aan gedroogde talg – in combinatie met hoorn, huidschilfers en bacteriën – doet de poriën verstoppen. De poriën zijn namelijk de uitgangen van de talgklier-follikels.

Talgklieren die verstopt zijn door ophoping van talg en huidcellen noemen we mee-eters. Een mee-eter barst na verloop van tijd open door de opeenstapeling van talg, waardoor de inhoud in de aangrenzende huid terechtkomt. Zodoende wordt de mee-eter een onderhuidse ontsteking die we kennen als een puistje.

Meer 'snelle' suikers
in dieet van
mensen met acne

Welke rol speelt voeding bij acne? Daarnaar is al heel veel onderzoek gedaan. Vooral naar het effect van suiker op (de vorming van) puistjes. In deze studie is gekeken naar het dieet van mensen mét en zonder acneklachten. Is er verschil?

Puistjes, groot probleem in het Westen

Er is om die reden al vaak gekeken naar de mogelijke relatie tussen acne en (snelle) koolhydraten in onze voeding. Niet al die onderzoeken zijn even goed opgezet. In deze studie onder een groep New Yorkers is gekeken naar het verschil tussen de glycemische lading van het dieet van mensen mét en mensen zonder acne.

Wat is eigenlijk glycemische lading

Wat is nu eigenlijk glycemische index (GI) en waar staat glycemische lading (GL) voor? De GI van een voedingsmiddel zegt iets over de snelheid waarmee de suikerspiegel stijgt, en de snelheid van koolhydraatomzetting. De GL geeft een meer volledig beeld. Deze waarde zegt ook iets over de GI van een product, maar houdt daarbij rekening met de portiegrootte. Een hapje witte pasta heeft namelijk niet hetzelfde effect als twee volle borden.

Acne en de rol van hormonen

Acne wordt veroorzaakt door een combinatie van factoren waaronder een verhoogde talgproductie, verstopte poriën en een ontstekingsreactie in de talgklieren en haarfollikels. Mannelijke geslachtshormonen (androgenen) en verschillende andere hormoonstoffen als insuline en insuline-achtige groeifactor (IGF-I) stimuleren bijvoorbeeld de talgproductie. Ook het zogeheten IGF-bindende proteïne (IGFBP-3) en het sekshormoon bindende globuline (SHBG) dragen bij aan acne door de groeistimulatie van keratinocyten en talgklieren.

Dieet van jonge mensen mét en zonder puistjes: is er verschil?

In het onderzoek werden in totaal werden 64 mensen uit New York met een gemiddelde leeftijd van rond de 22 jaar onderzocht. De helft van de groep had matige tot ernstige acneklachten, de andere groep van 32 mensen had geen last van puistjes. De deelnemers moesten gedurende vijf dagen volgens specifieke (meet)methoden hun dieet bijhouden. Gevraagd werd om zo min mogelijk af te wijken van de normale eetgewoonten.
Er werden niet alleen metingen gedaan aan de huid. Ook werden op twee momenten in het onderzoek bloedsamples genomen om verschillende biologische factoren te kunnen meten die een rol spelen bij acne. Waaronder de glucosewaarden, de hoeveelheid insuline, insuline-achtige groeifactor (IGF), IGFB-3 en de concentratie SHBG. Er werden verder nog ‘algemene’ metingen gedaan aan de bouw van het lichaam (lengte, gewicht, BMI, tailleomvang). Ook werd onderzocht op welke manier de deelnemers keken naar voeding en acne, welke (verkeerde) aannames spelen er? Ten slotte werd de kwaliteit van leven in kaart gebracht van beide groepen.

Hoe zit het met die pukkels?

Als er iets is wat ik super belangrijk vind, dan is het wel wetenschappelijke onderbouwing. En guess what? Er zijn ontzettend veel wetenschappelijke artikelen die aangeven dat er inderdaad een connectie is tussen melk en acne. Wanneer je regelmatig melk drinkt ontstaat er een verhoging van het groeihormoon factor 1. Ook wel de IGF-1 genoemd en deze is onder andere verantwoordelijk voor het ontstaan van acne.
Kijk maar eens hier en hier.

Puistjes en acne ontstaan wanneer de talgproductie wordt geprikkeld. Door melk en andere zuivelproducten wordt het hormoon IGF-1 gestimuleerd, waardoor de aanmaak van talg sneller gaat. Als je huid teveel aanmaakt, kan dat voor pukkels en andere onzuiverheden zorgen. En dat is natuurlijk niet wat we willen!

Conclusie: acne is gerelateerd aan voeding

De auteurs van dit overzichtsartikel concluderen dat is aangetoond dat een relatie bestaat tussen voeding en acne. Hoewel de relatie met producten met een hoge glycemische last sterker is dan die met zuivel, is het goed dat bij de behandeling ook aandacht wordt besteed aan de inname van zuivel.

De behandeling van acne is in de meerderheid van de gevallen succesvol. Maar je moet wel een lange adem hebben. Er bestaat niet zoiets als één simpele oorzaak en er is evenmin één simpele oplossing. Lees op de weblog van dr. Jetske Ultee ook meer over de juiste huidverzorging bij acne.

Voeding en acne

Soort studie:
Review (4 sterren)

Jaar:
2010

Auteurs:
W.P. Bowe, S.S. Joshi, A.R. Shalita

Wetenschappelijk tijdschrift:
Journal of the American Academy of Dermatology