Hormoonzalf Gebruik bij Eczeem tijdens de Zwangerschap

Waarom hormoonzalf?

Ik begin mijn blog met het waarom van hormoonzalf. Wanneer je eczeem hebt, volstaat smeren met alleen een vette zalf meestal niet. Om het eczeem onder controle te krijgen, is dus soms een medicijnzalf nodig. Maar even naar de drogist om een hormoonzalf te kopen? Nee, dat gaat niet. Je huisarts of dermatoloog schrijft een medicijnzalf voor, bijvoorbeeld een hormoonzalf oftewel corticosteroïdzalf. Corticosteroïdzalven hebben een ontstekingsremmend effect, waardoor het eczeem verbetert. Trouwens, hormoonzalf heeft gelukkig niets te maken met geslachtshormonen, de zalf bevat bijnierschorshormonen. Wél is het belangrijk om deze zalf goed te gebruiken. Ik leg je uit hoe. Als je meer wilt lezen over eczeem kun je mijn adviespagina bezoeken.

Hormoonzalven worden ook wel corticosteroïden genoemd. Ze worden al ontzettend lang in de dermatologie gebruikt. Vanwege de bijwerkingen heeft hormoonzalf een slechte naam. Echter, als deze medicijnzalven op de juiste manier worden gebruikt, zijn deze veilig te gebruiken. De bijwerkingen, daar kom ik zo op, treden enkel op bij verkeerd gebruik. En de naam? Die is wellicht wat ongelukkig gekozen. Ik leg het je uit.

Hoe gebruik je hormoonzalf op de juiste manier?

Van de arts krijg je een zogeheten smeerschema hormoonzalf mee. Dit schema wordt gebruikt om te voorkomen dat er bijwerkingen (zoals een dunne huid ontstaan) en om te voorkomen dat er resistentie ontstaat (de huid wordt ongevoelig voor hormoonzalf en de zalf helpt dan niet meer). Een voorbeeld: je smeert op vaste dagen per week, dus bijvoorbeeld vier dagen smeren en dan drie dagen niet. Daarna als het beter gaat met het eczeem kun je het smeren afbouwen.

Dit kan met de vingertopeenheid. Dit is de hoeveelheid zalf die op een vingertop (top van wijsvinger) past. Om te weten hoeveel zalf er dan per lichaamsdeel gesmeerd moet worden, kun je een smeer-schema volgen.

Heb jij of je kindje eczeem? Onthoud deze gouden regel. Naast hormoonzalf is een goede huidverzorging belangrijk. Sterker nog: een goede huidverzorging is de basis bij eczeem.

Bronnen:

Dirven-Meijer, P., & Groot, A. de. (2011). Leven met eczeem. Houten: Bohn Stafleu van Loghum.

Mekkes, J.R. (z.d.). Fingertip unit (FTU). Geraadpleegd op 21 maart 2022, van https://www.huidziekten.nl/zakboek/dermatosen/ftxt/finger-tip-unit.htm

Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie. (2019). Leidraad dermatocorticosteroïden. Geraadpleegd op 21 maart 2022, van https://nvdv.nl/nvdv/standpunten-en-leidraden/dermatocorticosteroiden-leidraad

Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie. (z.d.). Corticosteroïden voor de huid – Hormoonzalven. Geraadpleegd op 21 maart 2022, van https://nvdv.nl/patienten/dermatologie/behandelingen/corticosteroiden-voor-de-huid

Nederlandse Vereniging voor Dermatologie en Venereologie. (2019). Richtlijn Constitutioneel Eczeem. Geraadpleegd op 7 februari 2022, van https://nvdv.nl/professionals/richtlijnen-en-onderzoek/richtlijnen/richtlijn-constitutioneel-eczeem

Een belangrijke functie van hormoonzalf is de ontstekingsremmende werking. Daarnaast remt de zalf de celdeling. Hormoonzalf helpt tegen jeuk en roodheid

Hormoonzalven tegen eczeem

Eczeem is een vervelende aandoening, maar er zijn behandelingen mogelijk, onder andere met hormoonzalf (dermatocorticosteroïden). Maar er heerst nogal wat weerstand tegen deze hormoonzalven. Mensen zijn soms zelfs bang om hormoonzalven te gebruiken, we spreken dan van een corticofobie.

In dit dossier lees je meer over hormoonzalven tegen eczeem. Je leest over de corticofobie en over de bijwerkingen en veiligheid van hormoonzalven. Ook leggen we uit dat het belangrijk is om de hormoonzalven op de juiste manier te gebruiken.

Vond je deze informatie nuttig?

Heeft deze informatie jou geholpen?

Pagina laatst aangepast op 05-04-2022

De werking van hormoonzalven

Hoe zit het met de hormonen in hormoonzalf? Hormoonzalven zijn medicijnen (in zalf of crème) die bijnierschorshormonen bevatten. Deze bevatten namelijk cortisol (vandaar de naam corticosteroïden). Nogmaals: het heeft dus niets te maken met geslachtshormonen.

Een belangrijke functie van hormoonzalf is de ontstekingsremmende werking. Daarnaast remt de zalf de celdeling en helpt tegen jeuk en roodheid.

Vier klassen hormoonzalven

Het gaat dus om een langdurige behandeling met hormoonzalf. Er zijn vier sterkteklassen:

• Klasse 1 (Zwak)
• Klasse 2 (Matig sterk)
• Klasse 3 (Sterk)
• Klasse 4 (Zeer sterk)

De keuze van de sterkteklasse hangt af van de ernst van het eczeem. Daarnaast wordt voor plekken waar de huid dun en gevoeliger is, zoals het gezicht en de huidplooien, vaak een lagere klasse gekozen.